nieuws

Verzekeraars en intermediair wacht hectiek door nieuwe fiscale

Archief

Verzekeraars en intermediair wacht hectiek door nieuwe fiscale

regels
Hoe de nieuwe belastingwetgeving er ook uit zal zien, een ding werd op het pensioencongres van de NVA in Nieuwegein duidelijk: het wordt voor (levens)verzekeraars en intermediair kort dag om alle fiscale wijzigingen tijdig te verwerken. “Als de kabinetsplannen doorgaan, gaat uw kerstvakantie niet door”, waarschuwde Verbondsvoorzitter Carlo de Swart de zaal met grotendeels (NVA-)tussenpersonen.
De Swart pleitte voor verschuiving van de invoeringsdatum van 1 januari om een zorgvuldige implementatie van de nieuwe fiscale regels te kunnen garanderen. Hij verwacht dat na de financiële beschouwingen – deze week in de Tweede Kamer – de parlementaire behandeling op 19 november plaatsvindt, waarna begin december de Eerste Kamer een definitief oordeel mag vellen. “Dat we dit beter maar kunnen afwachten, hebben we met de studieverzekering wel geleerd”, zei De Swart enigszins cynisch. Hij doelde op het schrappen van de fiscale vrijstelling van de studieverzekering, hoewel die onderdeel uitmaakte van de afspraak van verzekeraars met de overheid over handhaving van de basisaftrek lijfrente in ruil voor meer vennootschapsbelasting (e 270 mln). “Daar praat men in de politiek liever niet over. En dat hadden we overigens al kunnen weten, want ook de afgesproken vrijstelling voor studieverzekeringen werd al voor de invoering geschrapt.”
De Swart benadrukte dat – hoe dan ook – verzekeraars, tussenpersonen en klanten vanaf medio december veel werk zullen moeten verzetten. “Voor de levensloopregeling moeten producten worden ontwikkeld. Tussenpersonen moeten de klant informeren en adviseren over de nieuwe fiscale regels. De klant moet een alternatieve financieringsbron aangeven, omdat zijn bedrijfsspaarregeling vervalt. Bij het pensioenfonds moet hij informeren naar zijn pensioengat dat vervolgens moet worden berekend, mogelijk zelfs van de laatste zeven jaar. Ten slotte moeten bestaande producten worden aangepast, omgezet of premievrij worden gemaakt, met alle kosten en teleurstellingen van dien”, aldus de Verbondsvoorzitter. De tijd dringt, zei De Swart. En als het kabinet vasthoudt aan invoering van de fiscale regels per 1 januari 2003 komt een zorgvuldige implementatie zeer in het gedrang, zo hield hij de zaal voor. “De vraag is of u aan uw zorgplicht jegens de consument kunt voldoen, een voor mijn gevoel nog onvoldoende belicht aspect.”
Gezond verstand
De kabinetsplannen tot afschaffing van de bedrijfsspaarregelingen en basisaftrek lijfrente plus de beperking van het pensioenopbouwpercentage in de tweede pijler (Witteveen-kader) van 2% naar 1,75%, zijn “treurigstemmend” en “bedreigend”, stelde De Swart. Zijn hoop – en die van de branche – is gevestigd op de kritische inbreng van de sociale partners (werkgevers en vakbonden) in het najaarsoverleg met het kabinet (28 november) en niet in de laatste plaats op het parlement. “Ik vestig mijn hoop op het gezond verstand van de volksvertegenwoordigers. Hopelijk maakt het parlement werk van het dualisme en wijzen zij de kabinetsleden op de praktische consequenties van hun boekhoudersplannen”, aldus De Swart.
Hij verwacht overigens wel dat er op 28 november een uitruil zal gaan plaatsvinden tussen kabinet en sociale partners om looneisen alsnog te kunnen matigen. “Bedrijfsspaarregelingen, levensloopregeling en het Witteveen-kader zullen dan belangrijke onderwerpen zijn.”
De Verbondsvoorzitter herhaalde de kritiek van verzekeraars op de voorgenomen afschaffing van de basisaftrek lijfrente: daarmee verdwijnt een eenvoudig instrument voor het repareren van een pensioengat en tegelijkertijd wordt de consument opgezadeld met een niet-eenvoudige rekenexercitie. “De consument moet zonder basisaftrek een pensioengat aantonen. Ik hoef u niet te vertellen dat dit een zaak is waarvoor je moet hebben doorgeleerd.”
Volgens De Swart worden vooral de lagere inkomens hierdoor getroffen. “De helft van de mensen die de basisaftrek benutten, hebben een inkomen onder de ziekenfondsgrens. Juist het spaarloon werd door driekwart van deze doelgroep aangewend voor de financiering van de lijfrentepolis.” Verzekeraars vrezen dat afschaffing van het spaarloon tot een hoog royement leidt: 40% tot 60% van de met spaarloon gefinancierde lijfrenteposten zal worden opgezegd of premievrij gemaakt. Een omzetverlies van e 400 tot e 600 mln, stelt bureau IG&H na onderzoek onder levensverzekeraars. Het bureau verwacht dat de lijfrenteproductie in 2003 met 25% zal teruglopen.
Administratieve lasten
Het beperken van het Witteveen-kader van 2% tot 1,75% is volgens De Swart ook verkeerd. “De beperking leidt tot een versobering van de pensioenen en geeft onnodig belemmeringen voor werknemers”. Niet in de laatste plaats wees hij op het inconsistente overheidsbeleid: “Het Witteveen-kader is in 2000 ingesteld. De pensioenuitvoerders zijn net klaar om alle regelingen aan te passen en moeten nu wéér aan de slag. Dit leidt tot enorme administratieve lasten. Het is niet goed voor het vertrouwen in de overheid als de ene verandering de andere inhaalt.”
De Swart pleitte verder voor verruiming van de pensioenopbouw in de derde pijler van 1,75% (sinds IB 2001) naar 2%. “Een aanzienlijk deel van de bevolking is voor de opbouw van zijn pensioen aangewezen op de derde pijler. Belangrijke ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, zoals meer mobiliteit en loopbaanonderbreking, doen het belang van de derde pijler toenemen.”
De door het kabinet voorgestelde ‘verlofknip’ waarbij maximaal e 600 per jaar mag worden gespaard, vinden verzekeraars veel te mager, te meer omdat de eigen rol erg beperkt is, aldus De Swart. “Volgens onze berekeningen kun je met dit systeem, dat niet fiscaal gefaciliteerd is, in tien jaar een lang weekend Terschelling bijeen sparen. Alleen een weekend Terschelling in het spitsuur van je leven? Ik zou er niet van opknappen.”
De levensloopregeling, naar het voorgestelde model van de CDA-fractie in de Tweede Kamer, biedt volgens hem meer aanknopingspunten voor verzekeraars. “Denk onder meer aan het verzekeringselement in de regeling, de aanwezigheid van een kredietfaciliteit en de fiscale facilitering.” Hij benadrukte daarbij dat voor verzekeraars een prominente rol moet zijn weggelegd. “De levensloopregeling moet feitelijk een levensloopverzekering worden”, aldus De Swart die de bedrijfstak opriep om “strijdbaar op de bres te staan voor een goed pensioen”.
Verbondsvoorzitter Carlo de Swart: “Met de verlofknip kun je in tien jaar hooguit een lang weekend Terschelling bijeensparen”.
Op de informatiemarkt waren dertien verzekeraars aanwezig: Aegon, Amev, Avéro, AXA, De Amersfoortse, Generali, Hooge Huys, Levob, Nationale-Nederlanden, Stad Rotterdam, Zurich, Zwitserleven. Tussen de bedrijven door werd op de markt ook de lunch geserveerd.
Verbondscommissie komt nog deze maand met pensioenrapport
De Verbondscommissie Nationaal Pensioendebat komt nog deze maand met haar bevindingen over ontwikkelingen in pensioenland. De commissie werd ingesteld met het doel een integrale pensioendiscussie op gang te brengen. Onder leiding van voorzitter Willem Vermeend, voormalig staatssecretaris van Financiën (Paars I) en oud-minister van Sociale Zaken (Paars II), maakt de commissie een analyse van de stand van zaken op pensioengebied, brengt de knelpunten in kaart en zal vervolgens aanbevelingen doen voor de oplossing ervan. Zonder op de bevindingen van de commissie vooruit te willen lopen, zei Verbondsvoorzitter Carlo de Swart de conclusie te verwachten dat vele Nederlanders geen volledig pensioen kunnen opbouwen. “Daaruit volgt het belang van een complete laagdrempelige facilitering in de derde pijler. Dus ruimer en eenvoudiger dan de huidige jaarruimte-systematiek.”
Driekwart haalt niveau van 70% eindloon niet
Het versoberen van het in 2000 ingevoerde Witteveen-kader is funest voor de opbouw van een goed pensioen, vindt Hans Kadiks, voorzitter van de Verbondscommissie Jaws 2 die zich bezig houdt met de ‘gehaaide’ overheidsplannen ten aanzien van de oudedagsvoorzieningen. Volgens Kadiks neemt 60% van de werknemers deel aan een eindloonregeling, maar haalt driekwart het beoogde niveau van 70% van het laatstverdiende loon niet. “En weten ze dat wel?”, vroeg hij zich af in een presentatie tijdens een van de parallelsessies.
Lijfrentepolissen voor 75% via intermediair
Volgens oud-bewindsman Willem Vermeend hebben vorig jaar ongeveer 300.000 mensen de fiscale basisaftrek van e 1.069 benut voor de aanschaf van een lijfrentepolis. Driekwart van deze polissen kwam tot stand via het intermediair (inclusief banken). Verder zou 64% van deze gebruikers de lijfrentepolis hebben gefinancierd met het spaarloon. De spaarloonregeling had vorig jaar drie miljoen deelnemers met een totale inleg van e 2,2 mld. Overigens zouden vijf miljoen Nederlanders een pensioentekort hebben. “Slechts 30% denkt zelf een tekort te hebben”, zei Vermeend. Als oorzaken noemde hij een onvoldoende opbouw AOW (1e pijler), een ontoereikende eindloonregeling (2e pijler), geen aanvullende pensioenregeling (3e pijler) en een pensioenbreuk. Vermeend deelde verder de conclusies van verzekeraars met betrekking tot de voorgenomen belastingwetgeving. “Ze geeft meer administratieve lasten door de grotere nadruk op de jaarruimte en inhaalruimte, maar nauwelijks besparingen.”
Willem Vermeend: “Slechts 30% denkt zelf een pensioentekort te hebben”.

Reageer op dit artikel