nieuws

Levensverzekeraars gaan polissen en-bloc wijzigen

Archief

Nationale-Nederlanden heeft als eerste verzekeraar de terroristische aanslagen van 11 september 2001 aangegrepen om een en-blocbepaling in te voeren in levensverzekeringen. De clausule geldt voor nieuwe levens- en pensioenverzekeringen én op polissen die tussentijds worden verhoogd of uitgebreid. Volgens de marktleider zullen de meeste verzekeraars de en-blocclausule gaan hanteren voor nieuwe verzekeringen.

In een toelichting stelt NN de clausule te hebben ingevoerd “om adequaat te kunnen reageren op extreme externe omstandigheden die het voorstellingsvermogen te boven gaan en die de continuïteit van verzekeraars bedreigen”. Maar de verzekeringsvoorwaarden kunnen via de en-blocclausule ook worden aangepast aan “wettelijke voorschriften, zoals regels die worden gesteld door de toezichthouders”.
NN benadrukt dat “de clausule een zeer beperkte reikwijdte heeft en dat NN hiervan alleen in zeer uitzonderlijke situaties gebruik zal maken”. Daarmee pareert de maatschappij kritiek, die onder meer de Consumentenbond vorig jaar al eens uitte. Toen stuurde het Verbond van Verzekeraars een circulaire naar haar leden, waarin zij de invoering van een en-blocbepaling in levensverzekeringen ter overweging gaf. Het Verbond adviseerde de leden toen “zeer terughoudend” te zijn met het toepassen van de en-blocclausule en dat bij eventuele toepassing “grote zorgvuldigheid moet worden gehanteerd om schending van het consumentenvertrouwen te voorkomen”.
Clausule
De clausule op nieuwe verzekeringen van NN luidt als volgt: “Indien verzekeringsvoorschriften of uitzonderlijke omstandigheden daartoe naar het oordeel van de Maatschappij aanleiding geven, heeft de Maatschappij het recht de voor de verzekering geldende tarieven en/of voorwaarden en-bloc dan wel groepsgewijze te herzien. Onder verzekeringsvoorschriften wordt verstaan publiekrechtelijke voorschriften, waaronder begrepen aanwijzingen in welke vorm dan ook van een toezichthouder”.
NN zegt een voorgenomen herziening individueel dan wel – indien andere mogelijkheden redelijkerwijze ontbreken – door middel van een advertentie in een landelijk verschijnend dagblad vooraf aan te kondigen. De verzekeringnemer heeft het recht de aanpassing aan de nieuwe tarieven en/of voorwaarden te weigeren, indien deze aanpassing leidt tot premieverhoging en/of beperking van dekking. Dat leidt dan tot een premievrije polis of – bij het ontbreken van enige poliswaarde – tot verval ervan. Weigering is echter niet mogelijk als de wijzigingen het gevolg zijn van verzekeringsvoorschriften. Verder is er geen recht op weigering als voor de verzekering geen verdere premies meer zijn verschuldigd.
Centraal Beheer
Een echte primeur is het niet voor NN, omdat bijvoorbeeld Centraal Beheer al vele jaren een en-blocbepaling in levenpolissen kent. De direct-writer uit de Achmea-stal meldt daar echter bij dat een tariefsaanpassing (en-bloc of groepsgewijs) geen invloed heeft op dat deel van de verzekering dat is opgebouwd vóór de aanpassing. Een voorwaardenaanpassing geldt wel voor de gehele looptijd. Centraal Beheer kan de clausule onder meer gebruiken om de verzekeringsgrondslag ‘kosten’ bij te stellen. Bij weigering van de aanpassing door de verzekerde keert Centraal Beheer de afkoopwaarde uit of wordt de polis premievrij voortgezet.
Hoeveel navolging NN gaat krijgen, is nog onduidelijk. Tot een algemeen advies vanuit het Verbond van Verzekeraars komt het in elk geval niet. “Het is heel moeilijk om zoiets belangrijks en ingrijpends te vervatten in een algemeen concept”, zo zei Winterthur-directielid Norbert Schultz, na afloop van de jongste vergadering van de sector Leven van het Verbond. “Het beleid zal dus van maatschappij tot maatschappij verschillen.” Schultz is zelf geen groot voorstander van de en-blocclausule op levensverzekeringen. “Het is de vraag of de Noodwet Financieel Verkeer niet voldoende is.” Die noodwet maakt dat verplichtingen van verzekeraars in uitzonderlijke gevallen door de overheid kunnen worden beperkt, opdat de branche niet aan de eigen verplichtingen ten onder gaat.
Tijdelijk zekerheid
Aegon, de nummer twee op de levenmarkt, benadrukt géén en-blocbepaling in levensverzekeringen te gaan opnemen. “Situaties waarin een verzekeraar gebruik zou willen maken van een en-blocclausule komen zo zeldzaam voor, dat we daar niet ingewikkeld over gaan doen.” De maatschappij heeft evenwel een alternatief in beraad die in de praktijk op hetzelfde neerkomt. “We hebben het voornemen om in individuele contracten een clausule te gaan opnemen die ons toestaat om bij extreme omstandigheden bijvoorbeeld om de vijf of tien jaar de tarieven en voorwaarden te kunnen aanpassen. We bieden daarmee voor de duur van vijf of tien jaar zekerheid.” Aegon verwacht in de loop van dit jaar een beslissing te nemen.
Hooge Huys voert de en-blocbepaling in de loop van 2004 in, waarschijnlijk gelijktijdig met de omlabeling van Hooge Huys naar SNS Reaal. “We zullen de clausule alleen bij extreme omstandigheden toepassen”, zegt Hooge Huys, dat de clausuletekst afleidt van voorbeeldteksten die het Verbond heeft opgesteld. Fortis ASR heeft invoering van een en-blocbepaling in beraad. “Wij vinden het noodzakelijk een mogelijkheid te scheppen om bestaande levencontracten bij extreme omstandigheden aan te passen. Over de vormgeving zijn we nog niet uit”, aldus Fortis ASR-woordvoerder Johan van der Schoot. Interpolis heeft de bepaling eveneens in beraad, maar meldt dat de uitkomst daarvan ook kan betekenen dat de clausule niet wordt ingevoerd.
Unisekstarief
Nationale-Nederlanden heeft met ingang van 1 januari voor collectieve verzekeringen de nieuwe overlevingstafel ‘Collectief 2003’ ingevoerd. De geactualiseerde sterftecijfers worden gehanteerd bij nieuwe en bestaande, te verlengen pensioencontracten. NN verwacht dit en komend jaar nog geen invoering van unisekstarieven.

Reageer op dit artikel