nieuws

Geen schenkbelasting bij onderlinge schuld door woningaankoop

Financiële planning 2635 PA

Geen schenkbelasting bij onderlinge schuld door woningaankoop

Onder bepaalde voorwaarden mag onderlinge schuld in huwelijkse voorwaarden buiten de gemeenschappelijke goederen gehouden worden zonder dat schenkbelasting hoeft te worden betaald. Dat is bijvoorbeeld het geval als de onderlinge schuld tussen de echtgenoten is ontstaan door de aankoop van een gezamenlijke eigen woning. Dat blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Menno Snel van Financiën op vragen van de Eerste Kamer. Er is ook geen sprake van schenkbelasting als partners gaan scheiden en in de huwelijkse voorwaarden een ongelijke vermogensverdeling is afgesproken.

Het huwelijksgoederenregime is per 1 januari 2018 gewijzigd. Tot de wettelijke gemeenschap behoren alleen nog:

  1. Het vermogen dat vanaf de huwelijksdatum wordt verkregen; en
  2. Het gezamenlijk vermogen van beide partners voor het huwelijk.

Door deze wijziging hebben enkele leden van de Eerste Kamer vragen gesteld aan de staatssecretaris van Financiën over de schenkbelasting bij het ontstaan of de ontbinding van een wettelijke gemeenschap. In het besluit ‘huwelijk en schenkbelasting’ geeft de staatssecretaris voorbeelden van veelvoorkomende situaties waarbij geen schenkbelasting verschuldigd is.

Ontstaan van goederengemeenschap

Een huwelijksgoederengemeenschap kan op verschillende manier ontstaan:

  1. Volgens de wettelijke regels bij het aangaan van een huwelijk;
  2. Ook kunnen echtgenoten die gehuwd zijn op basis van huwelijkse voorwaarden een huwelijksgoederengemeenschap laten ontstaan door het opmaken van nieuwe huwelijkse voorwaarden;
  3. Daarnaast is het mogelijk dat echtgenoten gehuwd zijn op basis van huwelijkse voorwaarden, waarin opgenomen is dat bij overlijden of echtscheiding het vermogen van beiden wordt verrekend alsof een huwelijksgoederengemeenschap heeft bestaan.

Geen schenkbelasting

Als mensen trouwen op basis van de wettelijke regeling, ontstaat na de huwelijksdatum een huwelijksgoederengemeenschap waarin beide partners een gelijk aandeel krijgen. Zij zijn dan geen schenkbelasting verschuldigd. Dit geldt zowel voor als na 1 januari 2018. Als echtgenoten de huwelijkse voorwaarden tijdens het huwelijk wijzigen, kan een huwelijksgoederengemeenschap ontstaan waarin beiden een evenredig aandeel hebben. Ook dan is geen schenkbelasting aan de orde. Ook als (aanstaande) echtgenoten huwelijkse voorwaarden opmaken waardoor een algehele goederengemeenschap ontstaat waarin ook de voorhuwelijkse vermogens worden opgenomen, is geen schenkbelasting aan de orde.

Goedkeuring

Als echtgenoten gehuwd zijn op basis van huwelijkse voorwaarden waarbij iedere gemeenschap is uitgesloten (koude uitsluiting), kunnen zij een wederkerig verplicht finaal verrekenbeding hebben opgenomen. Hierdoor zijn zij verplicht bij echtscheiding of overlijden de vermogens te verrekenen alsof zij een gelijk deel in een wettelijke of algehele goederengemeenschap hebben gehad. De staatssecretaris keurt goed dat een dergelijke situatie ook niet tot een schenking leidt. 

Goedkeuring onder voorwaarden

Als aanstaande echtgenoten gaan trouwen op basis van de wettelijke regeling, gaat het gezamenlijke vermogen (bezittingen en schulden) van voor de huwelijksdatum behoren tot de wettelijke gemeenschap. In dit vermogen kunnen bezittingen zijn opgenomen waarin de ene partner meer heeft geïnvesteerd dan de ander. Tussen de partners ontstaat dan een onderlinge schuld.

Voorbeeld

Gezamenlijk vermogen € 100.000
Investering van partner A is € 60.000
Investering van partner B is € 40.000,-

Schuld van partner B aan A is dan € 10.000. Anders gezegd: A heeft een vordering op B.

Door het ontstaan van een wettelijke gemeenschap waarin beiden evenredig gerechtigd worden, gaat de vordering van partner A op partner B verloren. Om dit te voorkomen kan de onderlinge schuld in huwelijkse voorwaarden buiten de wettelijke gemeenschap worden gehouden. De staatssecretaris keurt goed dat ook in deze situatie geen schenkingsrecht verschuldigd is, onder de volgende voorwaarden:

  • In de huwelijkse voorwaarden wordt opgenomen dat bij huwelijk een wettelijke goederengemeenschap ontstaat, waarin beide echtgenoten evenredig gerechtigd zijn. Zoals per 1 januari 2018 in de wet is opgenomen;
  • Er is sprake van een onderlinge schuld tussen de echtgenoten die is ontstaan door de aankoop van een gezamenlijke eigen woning. Deze schuld zou zonder de afspraak in de wettelijke goederengemeenschap zijn gevallen;
  • Alleen de onderlinge schuld wordt in de huwelijkse voorwaarden buiten de wettelijke gemeenschap gehouden;
  • Het gezamenlijk vermogen waarop de schuld betrekking heeft, is een tot hoofdverblijf ter beschikking staand(e) eigen woning, schip of woonwagen.

Ook geen schenking

Tot slot is schenkbelasting ook niet aan de orde als partners gaan scheiden en in de huwelijkse voorwaarden een ongelijke vermogensverdeling is afgesproken. In de huwelijkse voorwaarden is dan afgesproken dat bij het huwelijk een algehele goederengemeenschap is ontstaan, waarbij alle privébezittingen voor het huwelijk van beide partners tot de goederengemeenschap gaan behoren.

De goedkeuring geldt alleen als een partner gerechtigd blijft tot minimaal de helft van de waarde van de goederengemeenschap en tot maximaal het vermogen dat hij had voor het huwelijk.

Voorbeeld

Vermogensverdeling volgens de huwelijkse voorwaarden bij scheiding 60% – 40%
Vermogen partner A voor het huwelijk € 70.000
Vermogen partner B voor het huwelijk nihil
Gezamenlijk vermogen bij de scheiding € 80.000

Vermogen partner A na scheiding € 48.000
Vermogen partner B na scheiding € 32.000

Partner A behoudt na de scheiding een vermogen dat minimaal gelijk is aan de helft van het gezamenlijke vermogen en maximaal gelijk is aan het vermogen dat hij had voor het huwelijk. Hier is dus geen schenkbelasting verschuldigd.

Reageer op dit artikel