De Nederlandse Vereniging van Hypothecair Planners (NVHP) kijkt met zorg naar de gevolgen die het terugtrekken van aanbieders uit de Nederlandse subprime-hypotheekmarkt heeft voor consumenten. "Grote problemen" worden voorzien.

"De consument koos tot een aantal jaren geleden vaak voor korte rentevaste termijnen", zo verklaart Peter Wormskamp, voorzitter van de NVHP. "Die waren toen spotgoedkoop. In sommige gevallen kon dat bovendien niet anders, omdat er een subprime hypotheek werd verstrekt met relatief hoge risico-opslagen. Maar ook de zesjaarstermijn was een hot item, omdat er dan meer kon worden geleend."

   Deze rentetermijnen gaan nu aflopen en dat heeft vervelende effecten, vervolgt Wormskamp. Vooral voor mensen die een rentevaste termijn van zes jaar hebben en hun lening hebben betrokken bij een zich terugtrekkende buitenlandse geldverstrekker. "Hun hypotheek wordt onbetaalbaar. Bij subprime-partijen waar de normen verder worden aangescherpt, geeft dit een dubbel probleem. Het wordt onbetaalbaar en men kan nergens anders terecht, omdat de reguliere banken deze consumenten niet bedienen. Ik voorzie grote problemen voor groepen consumenten."

BKR-krasje

Hypotheekverstrekker Sparck is zo'n verstrekker van subprime-hypotheken. Al stelt directeur Jeroen Looman dat er geen subprime-klanten bestaan. "Alleen mensen die ergens een BKR-krasje hebben opgelopen. Dat deze mensen niet bij andere banken terechtkunnen, komt omdat ze daar de risico's niet begrijpen. Als er overgesloten moet worden, gelden de wetten die op dat moment de markt regeren, maar dat geldt voor alle banken. Wat de NVHP wil, is in feite dat iedereen zijn rente vastzet voor dertig jaar. Toch lijkt me dat niet voor iedereen een passend advies."

   Bert van Daalen van subprime-hypotheekverstrekker ELQ erkent dat de variabele rente flink opgelopen is. "Maar bij ELQ werken we met een toetsrente, waar een marge inzit die dat verschil moet opvangen. Wij zijn er voor om oplossingen voor klanten te bedenken voor drie tot vijf jaar. En als een huis verkocht moet worden, zijn er alleen maar verliezers."

   Van Daalen beseft dat het voor nieuwe klanten lastiger wordt om aan een hypotheek te komen. "Omdat naast de rente de risico-opslagen die voor dit soort hypotheken gelden zijn verhoogd."

Misgegokt

NVHP-voorzitter Wormskamp legt de schuld niet alleen bij de geldverstrekkers. "Er is gedurende een aantal jaren ook door adviseurs en consumenten massaal ingezet op een scherpe korte rente en een hoge verstrekking. Misschien kun je zelfs wel spreken dat er door mensen is gegokt. En nu blijkt dat ze hebben misgegokt", aldus Wormskamp. "Voor de consument is het weer een les om bij een hypotheek niet het randje van de financiële haalbaarheid op te zoeken."