nieuws

Tom Kliphuis (VGZ): ’Krimp leidt tot betere zorg en een betere premie’

Schade 1817

2020 lijkt ver weg, maar komt met rasse schreden dichterbij. De wereld verandert razendsnel. Is de verzekeringssector klaar voor de toekomst? Elke maand confronteren Joost Schrage en Stephan Fellinger van De Zaak van Vertrouwen iemand uit de branche met het jaar 2020. Hoe ga je om met vraagstukken rondom verzekering, innovatie, talent en beloftes? Deze maand Tom Kliphuis, voorzitter raad van bestuur van Coöperatie VGZ.

Tom Kliphuis (VGZ): ’Krimp leidt tot betere zorg en een betere premie’

‘Mijn dochter is in opleiding voor verpleegkundige, dat vindt ze hartstikke leuk. Ze loopt nu stage in de ouderenzorg, bij dementerende ouderen, dat is zwaar, als achttienjarige. Het is een pittig beroep waar je veel voor terugkrijgt. De toekomst van de zorg zit deels in technologie, die je veel werk uit handen kan nemen. Bovendien kun je als oudere langer thuis blijven. Eigenlijk is het ziekenhuis voor kwetsbare ouderen de meest onveilige plek waar je kunt zijn. Er worden allerlei slangen in je gestopt, onderzoeken gedaan. 24-uurs thuiszorg is dan een betere optie. Dat zijn vormen van zorg die beter zijn voor de patiënt, maar uiteindelijk ook heel veel kosten besparen.

Geen stem voor verzekeraars

Toen ik tweeënhalf jaar geleden begon bij VGZ stond in ons langetermijnbeleidsplan ‘wij zijn regisseurs van de zorg, en wíj gaan over de kwaliteit’. Dat hadden wij zelf niet bedacht, zo staat het in de Zorgverzekeringswet. Twee maanden later brak de discussie los over de vrije artsenkeuze die op het spel zou staan. Daar was in het geheel geen sprake van, maar zo werd het wel geframed. Ik heb daar met verbijstering naar gekeken. Je bent voor of je bent tegen, meer smaken waren er niet. Wat mij opviel is dat in die hele discussie verzekeraars geen enkele stem hadden. Dus hoezo ‘wij zijn de regisseurs van de zorg’. Die rol werd ons helemaal niet gegund.

Weerstand

De overheid dient te zorgen voor de toegankelijkheid van de zorg, wij voor de betaalbaarheid en dokters en andere zorgprofessionals voor aandacht en kwaliteit. Er zijn natuurlijk overlappingen, we doen dat samen, in vertrouwen. Op het moment dat je je als verzekeraar op het terrein van kwaliteit van zorg begeeft, kom je in het domein van de professional, dan krijg je bijna automatisch weerstand.

Ik ben relatief nieuw in de zorg en verwonder mij nog elke dag. Het is een veld waar zo ontzettend veel stakeholders zijn en iedereen heeft dat polder-DNA. We moeten met iedereen overleggen, iedereen wordt erbij betrokken. Dat maakt het heel lastig om echt stappen te zetten. Voor je het weet wordt het een compromis. Het is natuurlijk ook allemaal heel politiek. Bovendien heeft Den Haag de neiging om zich tot in detail met de zorg te bemoeien. Als wij een issue hebben met een ziekenhuis, kun je de klok erop gelijk zetten dat er zo weer twintig Kamervragen worden gesteld. Het zorgt voor een bepaald soort hijgerigheid, die lang niet altijd in het belang is van de sector. Daarvoor is het te complex. Je moet de sector ook zo nu en dan rust geven.

Vertrouwen

Dat zie je ook in het manifest van Hugo Borst en Carin Gaemers. Zij snijden een punt aan waar mensen zich terecht zorgen over maken. Het is heel dichtbij, je eigen vader of moeder. Dat raakt mensen. Maar hun oplossing, twee keer zoveel zorgpersoneel, is te simpel. Trek maar een blik open, maar welk blik dan? Je ziet de reactie in Den Haag, erg gericht op symptoombestrijding. Hup geld erbij, klaar. Het is te simplistisch én je begrijpt dan niet hoe de markt in elkaar zit. Het is te makkelijk om te zeggen: geld erbij, opgelost. Ik vind dat de uitdaging moet zijn: kunnen we het ook met minder en tóch beter doen? Dat geldt ook voor onszelf. Tweeënhalf jaar geleden hadden wij 2800 mensen in dienst. Je kunt dan zeggen: de complexiteit neemt alleen maar toe, dus we hebben meer mensen nodig. Toch zitten we nu op 2200 fte. Elke dag denken wij: kan het beter, kan het efficiënter en anders? Bijvoorbeeld door veel meer verantwoordelijkheid lager in de organisatie neer te leggen en minder management. Het is ook veel leuker om zo te werken. Ook hier weer is vertrouwen de basis. De productiviteit en de snelheid gaan met sprongen omhoog. We werken niet agile omdat wij het zo leuk vinden, maar omdat de klant er beter van wordt.

Wij geloven voor de toekomst heel erg in zinnige zorg. Daar zijn we in Ziekenhuis Bernhoven in Oss en Veghel mee begonnen. Hoe vaak denkt een dokter dat een ingreep wel kan, maar eigenlijk niet nodig is? Of achterhaald of veel te duur? Als er niet ingegrepen wordt, is dat soms beter voor de patiënt, en vaak is het ook nog goedkoper. En de dokter beslist, samen met de patiënt, niet wij!

Geen groei

Iedereen die nooit naar het ziekenhuis gaat, wil gewoon een goede premie en bij krimpende zorg wordt de premie lager. Op die manier probeer je dingen met elkaar te verbinden. De professional wordt gesteund in zijn vak, die wil eigenlijk ook wel af van die dingen waarvan hij zelf vindt dat die niet altijd nodig zijn en de patiënt ziet dat er meer tijd voor hem is. En de zorg wordt nog goedkoper ook. We gaan het nu verder uitrollen in andere instellingen. Het verrassende is echt het enthousiasme van de dokters. Heel anders dan het beeld uit de media, van de dokters tegen de verzekeraar. Hier is echt sprake van vertrouwen. Laat onverlet dat het hier en daar wel wringt, want hoe hard ga je krimpen? Hoe zit het met de baanzekerheid van de mensen die in het ziekenhuis werken? Wie wil er in een krimpende organisatie werken? Iedereen wil altijd maar groei. Niemand wil krimp. Maar als wij er in slagen om zinnige zorg uit te rollen bij een flink aantal ziekenhuizen, dan leidt deze krimp tot betere zorg én een betere premie. Daar zit een benefit. Wij zijn een coöperatie, dus het gaat ons niet om de winst, maar op het moment dat je laat zien dat het werkt, dan hoop je dat het andere dingen in gang zet. Niet praten, maar actie.

Het experiment voorbij

Ondertussen zijn we het experiment voorbij. Het werkt. Het moet echt beter zijn voor de patiënt en goedkoper, anders noemen we  het geen zinnige zorg. Maar het gaat wel ten koste van de omzet van het ziekenhuis en die schoorsteen moet natuurlijk wel roken. Wij snappen dat ziekenhuizen tijd nodig hebben om dat op te vangen. We geven daarom een meerjarig contract en spreken een krimpende omzet met elkaar af. Maar die is wel gegarandeerd. Je hebt dus wel degelijk zekerheden op het terrein van inkomsten.

Ik ben tevreden als die zinnige zorg-agenda brede navolging krijgt. En als ziekenhuizen, artsen en bestuurders ook echt durven in te zetten op minder. Niet alleen maar op groei.’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.