blog

CDA valt van geloof met ziekengeldplan

Schade

Begin 1992 pleitte het CDA als eerste openlijk voor afschaffing van de Ziektewet. In de discussienota “Sociale zekerheid en Verantwoordelijkheid” stelde een CDA-werkgroep dat de kosten van ziekteverzuim bij de bedrijven en werknemers zelf moet komen te liggen. Daarom moest de verplichte collectieve verzekering via de Ziektewet worden vervangen door de arbeidsrechtelijke verplichting van loondoorbetaling bij ziekte. Dit zou leiden tot een daling van het toen extreem hoge ziekteverzuim.

CDA valt van geloof met ziekengeldplan

Dit voorstel kwam terecht in het programma voor de Tweede Kamerverkiezingen van 1994. Hoewel het CDA die verkiezingen verloor ging het idee niet verloren. Het kabinet Kok werkte het verder uit en kwam met het voorstel voor een jaar loondoorbetaling bij ziekte. Tot veler verbazing vond het CDA dat te voortvarend en wilde een beperking tot 26 weken. Een Kamermeerderheid steunde echter het voorstel voor 52 weken. Toen de partij in 2002 weer regeringsdeelnemer werd ging CDA-minister De Geus juist nog een stap verder. Op basis van adviezen van de Commissie Donner en de SER werd de loondoorbetalingsplicht verlengd tot 104 weken, in samenhang met de vervanging van de WAO door de WIA. Die verschuiving van verantwoordelijkheden naar werkgevers en werknemers heeft het door het CDA beoogde effect gehad. Het ziekteverzuim is gedaald en de instroom in de arbeidsongeschiktheidsregelingen verminderd. Werkgevers kunnen nu niet meer klagen over de torenhoge Ziektewetpremies. In plaats daarvan richten ze nu hun pijlen op de loondoorbetalingsplicht.

Verplichte verzekering
Daarvoor vinden ze de laatste tijd een gewillig oor bij de politiek. Zelfs bij het CDA. Die partij bedacht als oplossing een verzekeringsplicht. Er is eerder gedacht aan zo’n opzet, vergelijkbaar met de verplichte wettelijke aansprakelijkheidsverzekering voor autobezitters. In dat zogenaamde Wam-model moet iedereen die personeel in dienst neemt verplicht een verzuimverzekering sluiten bij een private verzekeringsmaatschappij naar keuze. Heeft een bedrijf geen verzekering dan kan de werknemer bij ziekte een beroep doen op een door de verzekeraars gevormd waarborgfonds. Het idee is nooit gerealiseerd, omdat onduidelijk was wie zou moeten controleren of werkgevers zich aan de verzekeringsplicht houden en boetes uitdelen als ze dat niet doen. Als ook zzp-ers onder de verzekeringsplicht gaan vallen, zoals het CDA wil, wordt dat helemaal een heidense klus.

Kostenstijgingen
Los daarvan worden de kosten van de loondoorbetalingsplicht niet lager door ze voortaan te betalen uit een verzekering. Het biedt ook geen oplossing voor het probleem dat werkgevers een re-integratieplicht houden ook als er geen passend werk in het bedrijf is en na twee jaar vergeefs investeren in die re-integratie ook nog een transitievergoeding moeten betalen. Bovendien kunnen werkgevers nu al een verzuimverzekering sluiten. Het CDA heeft gelijk dat veel bedrijven dit niet doen. Dat is ook logisch, omdat de verzuimkosten bij middelgrote en grote bedrijven meestal zo voorspelbaar zijn dat verzekeren neerkomt op zinloos rondpompen van geld. Verzekeraars bieden daarvoor geen standaardpolis, hooguit een goedkope stop-lossverzekering om bovenmatige kosten te dekken. Door een verzekeringsplicht worden al die niet verzekerde bedrijven onnodig op kosten gejaagd. Het CDA veronderstelt dat door zo’n algemene risicodeling de gemiddelde premie daalt. Daarmee zijn we dan we dan terug bij de situatie waaraan het CDA in 1992 juist een einde wilde maken, namelijk dat sterke bedrijven betalen voor de zwakkere en bedrijven met een goed verzuimbeleid geld zien verdwijnen naar bedrijven die weinig werk van maken van verzuimbeperking. Wat dat betreft is het CDA met dit ziekengeldplan van het geloof gevallen, dat de verantwoordelijkheid voor de dekking van het risico van loonderving door ziekte aan het bedrijfsleven zelf moet worden overlaten.

Reageer op dit artikel