nieuws

René van de Kieft (MN): ‘Ons grootste verbeterpunt is het overbrengen van de eerlijke boodschap’

Pensioen 1474

Het EYe on Pension seminar, dat gisteren werd gehouden in Kasteel de Wittenburg in Wassenaar, stond in het teken van de toekomstbestendigheid van het pensioenstelsel. Iets meer dan 100 man, en hier en daar een vrouw, waren afgekomen op het event dat was georganiseerd door EY. Er werd vooral gesproken over de toekomstige rol van communicatie naar de deelnemers van pensioenfondsen toe. Directievoorzitter René van de Kieft van MN, de uitvoerder van de pensioenfondsen PME, PMT en Koopvaardij, gaf aan dat volgens hem één van de grootste verbeterpunten van de sector het overbrengen van ‘de eerlijke boodschap’ is.

René van de Kieft (MN): ‘Ons grootste verbeterpunt is het overbrengen van de eerlijke boodschap’

“Het is eigenlijk een afgezaagd onderwerp”, zo begon Van de Kieft zijn verhaal over de toekomstbestendigheid van het pensioenstelsel. “We zijn er al jaren over aan het praten en er komt niks. Velen zouden zeggen: ‘uitvoerder jullie hebben er niets over te zeggen’. Maar het gaat om de deelnemers. Die mensen snappen er niets meer van.” Van de Kieft gaf dan ook aan dat hij niet ‘ging vertellen’ hoe het stelsel moet veranderen.

Kwetsbare groepen

Dat het stelsel aan vervanging toe was uiteraard ook voor de MN-topman een voldongen feit: “Het huidige systeem wordt als te kwetsbaar gezien en veroorzaakt maatschappelijke onrust. Jongeren vinden dat de ouderen de pensioenpotten leeg eten en de ouderen voelen zich tekort gedaan. Het systeem is niet klaar voor de nieuwe arbeidsmarkt, zzp-ers behoren tot een kwetsbare groep”.

Falen & de ‘eerlijke boodschap’

Het stelsel faalt volgens hem op de onbegrijpelijke werking van het pensioensysteem (goede rendementen, maar geen indexatie), op de inhoudelijke communicatie, de ‘solvency trap’ en het feit dat er momenteel binnen het systeem geen sturingsknop meer te vinden is. Eén van de grootste verbeterpunten voor de sector zit volgens hem in het overbrengen van ‘de eerlijke boodschap’.

“Er komt een einde aan de zekerheid waar mensen gewend aan zijn geraakt. Daar zullen we eerlijk in moeten zijn, we gaan van zekerheid naar onzekerheid. We moeten een leuke en speelse manier vinden om dat over te brengen”. Van de Kieft stak ook de hand in eigen boezem en ging ook in op de vraag ‘wat doen we niet goed?’: “Die vraag zouden we elkaar vaker mogen stellen, in plaats van altijd positief blijven. We vonden ‘on the long run’ geïndexeerd pensioen belangrijker dan korten, niet indexeren zien we als korten. Nogal wat fondsen hebben alsnog moeten korten, maar dit bewust genomen risico hebben we nooit als ‘trade off’ gecommuniceerd naar de deelnemers. We hebben daar niet goed over gecommuniceerd”. Van de Kieft ziet een grote rol voor communicatie weggelegd gedurende de hervorming van het pensioenstelsel maar gaf daarbij ook aan dat dat een moeilijke klus gaat worden: “Ik denk dat het best lastig gaat worden om iedereen goed te informeren.”

Gecodeerd in het reptielenbrein

Niet alle sprekers geloofden in de rol van communicatie. Zo gaf bestuurder bij Stap APF Marga Schaap aan dat zij niet echt een rol weggelegd zag voor communicatie. Schaap ziet eerder een grotere functie weggelegd voor marketing. Ze plaatste ook vraagtekens bij de huidige manier van communiceren. “We leggen alles steeds maar uit, maar willen mensen dat eigenlijk wel? We praten steeds over het transparanter maken van de risico’s, worden de deelnemers daar anders van? We hebben het ook steeds over het handelingsperspectief, valt er echter iets te onderhandelen voor de deelnemers? En dan als laatste: het communiceren over de keuzemogelijkheden, daar kun je je bij afvragen of de deelnemer wel wil kiezen?”. Volgens Schaap groeit het pensioenbewustzijn, ondanks alle communicatie, bij deelnemers namelijk niet tot nauwelijks. “Niemand is met die vraag bezig, of deelnemers überhaupt al die informatie tot zich willen nemen. We zijn in de pensioencommunicatie continu op zoek naar de heilige graal en volgens mij gaan we die nooit vinden. Mensen associëren pensioen met oud worden en narigheid. Ik heb slecht nieuws: dat zit gecodeerd in ons reptielenbrein en dat halen we er niet uit”.

Accepteren in plaats van bestrijden

Schaap ziet meer iets in het ‘accepteren’ dat deelnemers veel eigenlijk niet willen weten, dan in het ‘bestrijden’ daarvan. “Dan nemen we de deelnemer serieus in zijn of haar niet willen weten zonder hem of haar te veroordelen.” Schaap vroeg zich af ont-zorgen niet een effectievere doelstelling is dan het ‘bereiken en laten begrijpen’. “Een tevreden klant is het begin en eind van je reputatie en de basis voor een gezonde groei. Die tevredenheid wordt niet bepaald door mooie reclame of fraaie brieven of de juiste invalshoek in je eenrichtingscommunicatie. Wel door excellente producten en/of excellente dienstverlening die aansluiten bij de behoefte van de klant”, zo gaf Schaap aan.

Digitalisering en wendbaarheid

De laatste spreker van de dag, Gisella van Vollenhoven, divisiedirecteur Toezicht Pensioenfondsen bij De Nederlandsche Bank (DNB), had het vooral over toekomstbestendig besturen en DNB’s rapport Visie op toezicht 2018 – 2022. De uitdagingen in de gehele financiële sector komen vooral haar neer op de economische onzekerheid (lage rente, abrupte rentestijging), nieuwe wetgeving (PSD II, Bazel 3.5, het nieuwe pensioencontract), en de verduurzaming (hier gaf ze het voorbeeld van de klimaatwet). Van Vollenhoven onderstreepte het belang van het verandervermogen van organisaties. Ze vroeg op een directe manier aan de zaal: “Bent u in staat om te veranderen. Zorg dat u wendbaar bent. Heeft u het daar met elkaar over in het bestuur?” Er liggen volgens haar veel kansen in de sector op het gebied van digitalisering en gaf het volgende aan: “Ik zie steeds meer besturen die ook een IT-specialist in hun team hebben.”

 

Reageer op dit artikel