nieuws

Merel van Vroonhoven over kwaliteit financieel adviseurs: ‘Eén zwaluw maakt nog geen zomer’

Branche 7495

De AFM is teleurgesteld dat er nog zoveel inspanningen van de toezichthouder nodig zijn om de sector aan te zetten tot verbeteringen in het belang van de klant. De intrinsieke motivatie van financiële instellingen is onvoldoende. Financieel adviseurs laten verbeteringen zien, maar één zwaluw maakt nog geen zomer, waarschuwde Merel van Vroonhoven tijdens de presentatie van de jaarcijfers, vandaag in Amsterdam.

Merel van Vroonhoven over kwaliteit financieel adviseurs: ‘Eén zwaluw maakt nog geen zomer’

De AFM dicht zichzelf een belangrijke rol toe als het gaat om verbeteringen in de sector. In het jaarverslag staat: “Dankzij de inzet van de AFM werkt de sector aan het duurzaam verankeren van het centraal stellen van het klantbelang.” Voorzitter Merel van Vroonhoven lichtte tijdens de persbijeenkomst toe: “Zonder de AFM zou het een stuk langzamer zijn gegaan en dat wordt ook wel erkend in de markt. Maar het moet niet zo zijn dat de sector alleen maar wat doet omdat de AFM het zegt.”

Femke de Vries (die in 2015 Theodor Kockelkoren opvolgde) zei: “Alle onderdelen in het Klantbelang Dashboard die we voor de eerste keer toetsen scoren laag. Die aanjagende rol is echt nodig.” De score in het Klantbelang Dashboard daalde van een 3,5 naar een 3,4 op een schaal van 5. Van Vroonhoven: “We ervaren een bepaalde taaiheid als het gaat om het duurzaam verankeren van klantbelang. Verzekeraars moeten die opwaartse lijn weer oppakken.”

Zwaluw
De kwaliteit van financieel adviseurs neemt toe; zou dan ook niet de (gestegen) toezichtbijdrage omlaag kunnen? Het was een van de vragen die aan de orde kwam tijdens de persconferentie. Van Vroonhoven zei daarop: “Het feit dat het beter gaat is een minimumvoorwaarde. We hebben gezien dat het met hypotheekadvies veel beter gaat. De aandacht van de AFM heeft dus effect. Ook zijn er veel examens gedaan en gehaald; dat is een grote inspanning geweest. Maar we hebben in 2015 ook gezien dat de kwaliteit van het AOV-advies nog niet op orde is. Eén zwaluw maakt daarom nog geen zomer. Bovendien staat adviseurs nog enorm veel te wachten gezien alle technologische ontwikkelingen die ook hen gaan raken. En we hebben in 2017 de evaluatie van het provisieverbod. Er is nog veel te doen.”

Haar collega Femke de Vries vulde aan: “De precieze verdeling van de toezichtkosten wordt gemaakt door het ministerie. Wij als AFM bepalen wel de lasten. Als een onderdeel van de sector beter presteert dan gaan we ze minder lastigvallen en dan kunnen de indirecte toezichtskosten wel gaan dalen.”

Krimp
In 2015 daalde het aantal onder toezicht staande ondernemingen naar 9.900 (van 10.200 in 2014). Deze daling is met name veroorzaakt door de daling in het aantal adviseurs en bemiddelaars en is volgens de AFM in lijn met voorgaande jaren. Op de vraag of het krimpende aantal adviseurs de toezichthouder zorgen baart zei De Vries: “Het is niet aan ons om te bepalen of dat een goede of een slechte ontwikkeling is.” Van Vroonhoven zei: “Het gaat ons met name om de toegang tot advies, die moet gewaarborgd zijn. In de evaluatie van het provisieverbod zullen we die toegang toetsen.” De Vries merkte op dat ze vooral vanuit de adviseurs hoort dat de toegang van klanten tot advies beperkt is door het provisieverbod. “Wij hebben daar als toezichthouder verder nog geen aanwijzingen voor, maar het zal moeten blijken uit de evaluatie.”

Cultuur
De AFM deed in 2015 ook onderzoek naar de cultuur van adviseurs en bemiddelaars. De Vries: “Dat hebben we gedaan omdat het een heel diverse groep is waar je niet één standaardmethode van toezicht op kunt loslaten. We wilden meer weten van de cultuur zodat we ook beter invloed kunnen uitoefenen en de juiste methode kunnen inzetten.” Volgens De Vries is de manier waarop de AFM met het AOV-dossier is omgegaan een voorbeeld van een effectieve methode. “We hebben het niet gelaten bij het rapport en bij sancties, maar we zijn samen met partijen uit de branche rondetafels gaan organiseren en met de doelgroep in gesprek gegaan. Dat heeft heel goed gewerkt.”

Uit het cultuuronderzoek is gebleken, zegt De Vries, dat adviseurs en bemiddelaars nog erg worstelen met het tonen van hun toegevoegde waarde. “Klanten moeten eraan wennen dat ze moeten betalen en adviseurs moeten dan aantonen wat zij voor dat geld doen. Als AFM kunnen we helpen door te blijven benadrukken dat onafhankelijk advies belangrijk is en dat de consument zich moet verdiepen in de kosten en de kwaliteit van het advies.” Merel van Vroonhoven liet weten dat zij veel heil ziet in een financiële APK voor elk huishouden. “Elke vijf jaar je financiële situatie laten nakijken; ik zie het als een soort bevolkingsonderzoek. Maar dat lukt alleen wanneer we de data en technologie op orde hebben zodat zo’n APK niet onnodig duur wordt.”

Pensioenfonds
De AFM kwam begin vorig jaar in opspraak toen bleek dat het per 1 januari 2014 beschikt over een eigen klein en peperduur pensioenfonds terwijl de AFM als toezichthouder juist schaalgrootte bepleit. Bovendien bleek de overgang naar dat eigen fonds behoorlijk kostbaar. Uit het jaarverslag blijkt dat de AFM in 2015 nog eens 249.000 euro aan incidentele niet-begrote lasten had door vertraging in de afwikkeling van de liquidatie van Stichting Pensioenfonds Mercurius.
Harman Korte vertelde tijdens de persbijeenkomst dat de AFM nog steeds probeert toe te werken naar een nieuwe situatie. Voor 2016 is een voorziening van een half miljoen euro aan ‘overgangskosten’ getroffen. “We zijn zoals bekend in gesprek met DNB. Samen zoeken we naar een oplossing”, aldus Korte.

De gemiddelde bezetting van de AFM-organisatie (inclusief tijdelijke inhuur) nam in 2015 toe van 571 fte naar 607 fte. Het aantal medewerkers in dienst bedraagt 584 fte. Volgens het jaarverslag is de organisatie vereenvoudigd en wendbaarder geworden. Van Vroonhoven zegt dat het niet de bedoeling is om in aantallen mensen te groeien. “Maar er zijn wel andere mensen nodig. Wij worden een datagedreven toezichthouder, daar passen andere functies bij. We hebben bijvoorbeeld net een crowdfunding team geformeerd.”

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.