nieuws

Evaluatie provisieverbod (5): Enno Wiertsema

Branche

De evaluatie van het provisieverbod komt eraan. In 2017 zullen de overheid en de marktpartijen zich buigen over de voordelen en nadelen van de ingrijpende maatregel. Am: neemt naar aanleiding van een blog van Jurjen Oosterbaan alvast een voorschot op die evaluatie en vraagt een aantal prominenten uit de branche om hun voorlopige evaluatie te delen. Vijfde in de serie is Enno Wiertsema, directeur van Adfiz.

Evaluatie provisieverbod (5): Enno Wiertsema

Neemt de klant momenteel betere besluiten als het gaat om zijn financiën? Dat zal de centrale vraag moeten zijn bij de evaluatie van het provisieverbod. De idee bij invoering was dat het provisieverbod hieraan bijdraagt omdat het ongewenste sturing tegengaat en omdat het de adviseur expliciet aan de kant van de klant plaatst. Toch ligt de crux van het antwoord niet bij de aanbieder of de adviseur. Hoe staat de klant er nu voor? Dat is de vraag!

Daarbij wordt een evaluatie die kijkt naar verbetering en verandering volgens mij een lastige. Er is bijvoorbeeld op veruit de meeste evaluatiecriteria geen goede nulmeting en al zeker niet op de kwaliteit van de financiële besluitvorming van de klant. En, belangrijker nog, er zijn zoveel andere ontwikkelingen geweest, dat het aantonen van enige oorzakelijkheid met het provisieverbod bij voorbaat onmogelijk is. Denk aan de hausse aan overige regels, de economische crisis, de volledig transparant geworden informatiemaatschappij, om wat voorbeelden te noemen.

Waar moet de evaluatie dan wel over gaan? Ik zou de minister adviseren goed in kaart te brengen hoe we er nu voor staan. En dit te vergelijken met hoe we het willen, in plaats van terug te kijken naar waar we vandaan komen. De centrale vraag is dan: Neemt de klant nu goede besluiten als het gaat om zijn financiën en wordt hij hierin goed bijgestaan?

Ik ben ervan overtuigd dat er veel situaties zijn waarin klanten heel bewust en afgewogen keuzes maken. Helaas is het provisieverbod niet alleen een goednieuwsshow. Als het namelijk gaat om de vraag of de klant hierdoor betere keuzes maakt heb ik wel wat zorgen, zoals passiviteit, en zoals impulsief keuzegedrag bij klanten.

  1. Ik zie een groeiende groep consumenten die geen advies meer inwinnen en ook geen regelingen treffen voor hun financiën. Op termijn kan dit zowel individueel als maatschappelijk grote problemen veroorzaken. Bijvoorbeeld op het gebied van arbeidsongeschiktheidsrisico’s, oudedagvoorzieningen en de uitvaartverzorging.
  2. Ik zie ook klanten die lang in bestaande producten blijven zitten omdat overstappen op korte termijn advies en dus geld kost en pas later geld oplevert. Prima te verklaren, maar de dood in de pot voor de marktwerking. De prikkel voor aanbieders om bestaande producten concurrerend te houden verdwijnt.
  3. En natuurlijk is er de groep die wel actief is maar gaat doe-het-zelven. Iedere waarborg ontbreekt dat deze consumenten die zonder advies via het execution-only kanaal producten aanschaffen weloverwogen keuzes maken.

En als we dan toch kijken naar het keuzegedrag van de consument, zullen we dan ook kijken naar de effectiviteit van de enorme bergen verplichte informatie die we intussen onder het mom van transparantie aan klanten moeten geven? Ik zou heel graag willen weten of al die transparantie als resultaat heeft dat een consument echt begrijpt met wie hij zaken doet en wat hij koopt. Snapt hij bijvoorbeeld wat de mogelijke gevolgen zijn als hij afziet van een advies? Of als hij kiest voor budgetproducten met budgetvoorwaarden?

Financiële beslissingen nemen, is keuzes maken. En die keuzes gaan veel verder dan alleen de vraag hoe en hoeveel wilt u betalen. We hebben nu de kans om te onderzoeken in hoeverre de klant zich dat ook realiseert.

Bekijk alle bijdrages aan deze serie hier.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.