nieuws

Kabel- en keidingschade: Valt machinaal opzuigen van grond onder ‘graafwerkzaamheden’ zoals bedoeld in WION?

Branche

Voorafgaande aan het verrichten van graafwerkzaamheden in de zin van de Wet informatie-uitwisseling ondergrondse netten (WION), is het doen van een zogeheten ‘Klic-melding’ in beginsel verplicht. Met een Klic-melding wordt informatie opgevraagd over de eventueel in de grond aanwezige kabels of leidingen. Het begrip graafwerkzaamheden is in artikel 1 van de WION gedefinieerd als ‘het mechanisch verrichten van werkzaamheden in de ondergrond.’

Maar hoe zit het met de techniek waarbij grond wordt opgezogen door een grondzuiger? De techniek is mechanisch en er wordt gegraven. Het verschil met de ‘oudere’ graaftechnieken is alleen dat het graafwerktuig zelf de grond niet raakt (althans dat is de bedoeling). De vraag is dus: is met de techniek grondzuigen sprake van graafwerkzaamheden zoals bedoeld in de WION? Die vraag is relevant omdat in het bevestigende geval een Klic-melding is vereist en de verplichtingen uit de WION dienen te worden nageleefd.
Partijen in de markt plegen nog wel eens te vermelden dat voor het opzuigen van grond geen Klic-melding is vereist. Dit wordt dan gebracht als één van de voordelen van die techniek (het nakomen van de verplichtingen uit de WION leidt immers tot meer werk, tijd en kosten). Het is echter nog maar de vraag of dit juist is. In de wetsgeschiedenis noch in de (gepubliceerde) jurisprudentie is deze kwestie expliciet aan de orde gekomen (wel over ander soort werkzaamheden net boven de grond zoals maaien).

Memorie van Toelichting op de WION
Uit de wetsgeschiedenis valt wel te herleiden waarom bepaalde graafwerkzaamheden wel en andere niet onder de werking van de WION vallen. In de Memorie van Toelichting staat hierover het volgende:
“Graafwerkzaamheden die met een schop worden uitgevoerd, vallen buiten deze definitie. In het algemeen geschiedt dit type werkzaamheden met een te geringe kracht om schade te veroorzaken. Bovendien is het overgrote deel van de kabels en leidingen bestand tegen de kracht die bij het graven met een schop wordt uitgeoefend.”
Voor de vraag of de techniek grondzuigen valt onder het begrip ‘graafwerkzaamheden’ zoals bedoeld in de WION, is het dus van belang te weten of er bij die techniek het risico bestaat dat een kabel of leiding kan worden geraakt (met een onderdeel van de machine)met een dermate kracht dat die kabel of leiding daar niet tegen bestand is. Dit zou met grondzuigen in de gegeven omstandigheden wellicht toch het geval kunnen zijn omdat onderdelen van de grondzuiger in beweging zijn in de steeds dieper wordende kuil of sleuf en dus kabels of leidingen zouden kunnen raken (ook al is die kans misschien heel klein).

Richtlijn zorgvuldig graafproces
De techniek van het grondzuigen lijkt in de ‘Richtlijn zorgvuldig graafproces’ (een door de sector zelf ontworpen richtlijn ter inkleuring van de verplichtingen uit de WION) te vallen onder de definitie van graafwerkzaamheden waarop die richtlijn van toepassing is, en op grond waarvan de verplichtingen uit de WION dienen te worden nagekomen. In de Richtlijn staat immers:
“Tussen werkzaamheden met een zwaar gemechaniseerd karakter en het graven met de schop zijn talloze tussenvormen denkbaar; hiervan is niet expliciet vermeld of deze al dan niet onder de richtlijn vallen. Uitgangspunt is evenwel dat alle werkzaamheden in de ondergrond die kabel- of leidingschade tot gevolg kunnen hebben, onder de richtlijn vallen. Slechts in uitzonderingen mag hiervan worden afgeweken.”
De jurisprudentie of een wetswijziging/aanvulling zal hierover voor het specifieke geval van grondzuigen uiteindelijk uitsluitsel over moeten geven, maar de Richtlijn zorgvuldig graafproces zal daarbij een invloedrijke factor kunnen zijn.

Conclusie
Gelet op het voorgaande blijkt nergens expliciet uit dat voor de techniek grondzuigen een Klic-melding moet worden gedaan (de Richtlijn zorgvuldig graafproces lijkt dit alleen te impliceren).
Dat neemt niet weg dat hier niet nu al rekening mee kan worden gehouden. Naast de WION kan er uiteraard nog altijd aansprakelijkheid bestaan op grond van de algemene ‘onrechtmatige daad’ (artikel 6:162 BW). Het doen van een Klic-melding (ook al zou die niet verplicht zijn) en het nakomen van andere verplichtingen uit de WION, kan immers ook bijdragen aan het verweer tegen een aanspraak op onrechtmatige daad omdat daaruit de (algemene) zorgvuldigheid van de grondroerder kan blijken.
Bovendien kan bij onzekerheid over het wel of niet verplicht zijn van een Klic-melding bij grondzuigen ook om andere redenen wellicht beter de veilige route worden gekozen. Daarmee kan immers een mogelijke discussie worden voorkomen met betrekking tot verzekeringsdekking. Veel polisvoorwaarden bieden immers alleen dekking voor aansprakelijkheid voor graafschades als een Klic-melding is gedaan (dus ongeacht de vraag of een Klic-melding vereist was). Ook met betrekking tot de boeteregeling kan een eventuele discussie worden voorkomen (het Agentschap Telecom handhaaft de WION en kan boetes opleggen als er ten onrechte geen Klic-melding is gedaan).

Door Peter van Huizen en Sebastiaan van de Kant

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.