nieuws

Hoogleraar: ‘Inkomensbegrip is vaag en ongrijpbaar’

Branche

Ondernemers en vermogensbezitters genieten vele ongerechtvaardigde privileges doordat een duidelijk inkomensbegrip in de wet op de inkomstenbelasting ontbreekt. De Raad van State zou meer macht moeten krijgen om inbreuken op het gelijkheidsbeginsel te kunnen weren uit wetsvoorstellen. Dat betoogt hoogleraar Belastingrecht Arie Rijkers van Tilburg University, die afgelopen vrijdag met emeritaat ging.

Hoogleraar: ‘Inkomensbegrip is vaag en ongrijpbaar’

In zijn afscheidsrede hekelt Rijkers het ontbreken van een inkomensbegrip in de wet op de inkomstenbelasting. In de wetgeschiedenis is gesteld dat wij een ‘empirisch inkomensbegrip’ hebben. Dat is echter een holle, nietszeggende term vindt hij. “Het gevolg is dat de inkomstenbelasting een politieke speelbal is. Het gevolg daarvan is weer dat de wet op de inkomstenbelasting en de successiewet vele privileges bevatten voor bepaalde maatschappelijke partijen. Dat is strijdig met het draagkrachtbeginsel en het gelijkheidsbeginsel.”
Helder begrip
Voor de inkomstenkant is in de belastingtheorie al lang een helder inkomensbegrip voorhanden aldus de scheidend hoogleraar. “Inkomen is de koopkrachttoename in een bepaalde periode ongeacht de oorzaak. Het doet er dus niet toe of die koopkrachttoename is ontstaan door het drijven van een onderneming, het uitoefenen van een dienstbetrekking of door het beleggen van vermogen. Dit inkomensbegrip is eenvoudig en voor iedereen te begrijpen. Afwijkingen van dat inkomensbegrip zullen dus – anders dan nu het geval is – goed moeten worden onderbouwd, willen zij voor de burger aanvaardbaar zijn.”
Privileges
Met name ondernemers genieten nu vele ongerechtvaardigde privileges, betoogt Rijkers. Zoals zelfstandigenaftrek, MKB-winstvrijstelling, oppotten van winsten in een BV, vele doorschuifregelingen en de mogelijkheid van belastingvrije schenking en vererving van ondernemingsvermogen. Ook vermogensbezitters worden niet overeenkomstig hun werkelijke koopkrachttoename belast. Zo zijn in box 3, de vermogensrendementsheffing, reële vermogenswinsten geheel onbelast.
Het huidige vage en ongrijpbare inkomensbegrip leidt zo tot rechtsongelijkheid in juridische zin en tot contraproductieve regelingen in economische zin. Bovendien veroorzaakt de huidige inkomstenbelasting nodeloze aanscherping van de scheefheid van de inkomensverdeling. Ook daarom is volgens Rijkers grote behoedzaamheid geboden bij fiscale regelingen die bepaalde bevolkingsgroepen oneigenlijk bevoordelen.

Reageer op dit artikel