blog

Grenzen aan betaalgemak

Branche 1879

We worden allemaal blij van meer gemak, meer snelheid en meer veiligheid. Zeker als het om betalen gaat. Meer concurrentie en meer innovatie in de financiële wereld, het kan rekenen op bijval omdat we denken dat het leidt tot meer keuzevrijheid en minder kosten. Met beloftes als ‘meer concurrentie’, ‘meer innovatie’, ‘meer veiligheid’ en ‘betere bescherming’ lijkt PSD2, de nieuwe Europese richtlijn voor het betalingsverkeer, bij voorbaat een succesverhaal. Want wat is er nu gemakkelijker dan de webwinkel, waar je net een aankoop hebt gedaan, zelf de betaling te laten regelen van jouw bankrekening? Maar ben je je ervan bewust dat die webwinkel die betaling doet voor jouw rekening en risico? En dat het bedrijf al je betaalgegevens kan inzien?

Grenzen aan betaalgemak

Voordat het zover is, is er nog werk te verzetten voor banken en andere betaalinstellingen. Die moeten ervoor zorgen dat de consument zijn betaalrekening kan openstellen voor derden. Zonder dat het ‘met instemming delen van betaalgegevens’ vroeg of laat leidt tot onbedoeld of ongewenst gebruik door anderen.

Dilemma

Het is een dilemma dat, met dank aan de EU, de hele financiële sector bezighoudt. Enerzijds schrijft PSD2 voor dat het delen van persoonlijke, financiële gegevens met zogeheten Third Party Providers moet worden bevorderd. Anderzijds moet ook de financiële sector voldoen aan de stringente eisen van de Europese Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Een verordening die op 25 mei 2018 de Wet bescherming persoonsgegevens vervangt. Met de AVG in de hand kan de consument eisen dat eerder verstrekte persoonlijke gegevens moeten worden verwijderd.

Gemakkelijk akkoord

Ik heb zorg over hoe PSD2 gaat uitpakken. PSD2 zal meer concurrentie en meer innovatie brengen. Het is nog de vraag of PSD2 bijdraagt aan bescherming van de consument tegen misbruik door derden. Of de persoonlijke financiële gegevens van de consument duurzaam veilig zullen zijn. PSD2 is geen kwestie van éénmaal ‘Ja’ of ‘Nee’. De consument zal regelmatig online gevraagd worden om toestemming te verlenen aan een betaalinstelling. Het is voor de consument een keuze tussen ‘gemak en snelheid’ of ‘omwegen en langere levertijden’.

Mijn zorg is dat een akkoord voor toegang tot een betaalrekening te gemakkelijk wordt gegeven. Zoals velen, vaak zonder aarzelen, akkoord geven op privacyverklaringen in het online verkeer. Hoe gaan we zorgen dat consumenten de verleiding van gemak en snelheid weerstaan en de tijd nemen om telkens bewust te kiezen? Hoe maken we consumenten bewust van de gevolgen van een keuze om betaalgegevens met een derde partij te delen? Hoe voorkomen we dat consumenten straks de AVG te pas en te onpas moeten gebruiken om een ‘per abuis’ gegeven instemming voor het delen van betaalgegevens weer terug te draaien?

Rimpelloos

De minister van Financiën verzekerde onlangs in een brief aan de Tweede Kamer dat bestaande wetten voldoende kader bieden voor een rimpelloze invoering van PSD2. Ik ben er nog niet gerust op.

Deze blog verscheen ook als column in am:magazine 39.

Reageer op dit artikel