nieuws

Overheid kijkt bij nieuwe wetgeving naar gevolgen voor schadeclaims

Archief

Het kabinet wil de ontwikkelingen rond aansprakelijkheidsclaims scherp in de gaten houden om een Amerikaanse claimcultuur in ons land te voorkomen. Zo’n claimcultuur leidt tot dure verzekeringen en kan leiden tot onverzekerbaarheid van de risico’s, aldus het kabinet.

Al jarenlang verwijten de aansprakelijkheidsverzekeraars de overheid dat zij bij het vervaardigen van nieuwe regelgevingen nauwelijks denkt aan de verzekerbaarheid van risico’s. Het kabinet gaat daar nu iets aan doen. “Het ministerie van Justitie krijgt de taak om bij de totstandkoming van nieuwe regelgeving en beleid te wijzen op de mogelijke gevolgen daarvan voor de ontwikkeling van de claimcultuur in ons land.” Dit staat in het kabinetstandpunt over claimcultuur, dat minister Korthals van Justitie bij de Tweede Kamer heeft neergelegd.
Korthals maakt de kanttekening, dat hij zich realiseert, “dat de mogelijkheden om deze ontwikkeling te beïnvloeden onvolledig zijn. In toenemende mate spelen internationale invloeden een rol en voor een deel zijn de achterliggende oorzaken van sociaal-economische aard.”
Negatieve effecten
Het kabinet wil voorkomen, dat in ons land een claimcultuur ontstaat zoals in de VS. Die claimcultuur heeft negatieve effecten, zoals een grote werkdruk bij de rechterlijke macht.
Een maatschappelijk onwenselijk effect is ook dat instellingen en dienstverleners diverse onterechte voorzorgen gaan nemen om eventuele aansprakelijkheidstellingen te voorkomen. In extreme gevallen leidt de mogelijkheid van claims tot de weigering van dienstverlening, bijvoorbeeld van medische hulp. “In zijn extreme vorm kan een claimcultuur ertoe leiden dat aansprakelijkheidsverzekeringen zeer duur worden of dat het helemaal niet meer mogelijk is aansprakelijkheidsrisico.s te verzekeren.”
Met het oog op dit alles gaat het kabinet de ontwikkelingen in het aansprakelijkheidsrecht via een monitoringssysteem in de gaten houden.
Negatief/positief
Het is bekend dat er in ons land steeds meer en hogere aansprakelijkheidsclaims worden gehonoreerd. Als belangrijkste oorzaken noemt Korthals: juridisering en verzakelijking van de samenleving, terugtredende overheid en afnemende collectieve voorzieningen, grotere toegankelijkheid van rechtshulp, nieuwe technieken (zoals Internet), schaalvergroting in het (handels)verkeer, internationalisering van het recht, de introductie van risicoaansprakelijkheden, en meer mogelijkheden voor vergoeding van immateriële schade.
Om ‘Amerikaanse toestanden’ te voorkomen, is het kabinet tegen de invoering (in civiele procedures) van punitive damages (sanctievergoeding in plaats van compensatie voor geleden schade) en tegen excessieve vormen van resultaatafhankelijke beloning in de rechtshulpverlening, zoals no cure, no pay.
Het kabinet vindt uitbreiding van aansprakelijkheid niet uitsluitend negatief. “Er gaat een belangrijke preventieve werking uit van het aansprakelijkheidsrecht. Zo hebben product-, werkgevers-, milieu- en medische aansprakelijkheid positieve effecten gehad op de veiligheid van produkten, arbeid, milieu, en medisch handelen. Ook appelleert aansprakelijkstelling aan het rechtvaardigheidsgevoel.”
Matiging schade
Het uitgangspunt van het kabinet is dat het beleid niet zozeer gericht moet zijn op het tegengaan van het gebruik van het aansprakelijkheidsrecht, maar op het bestrijden en – waar mogelijk – voorkomen van de uitwassen waartoe een te ver doorgeschoten claimcultuur aanleiding kan geven. “Daartoe zal er allereerst voor moeten worden gezorgd dat de introductie van elementen die deze uitwassen kunnen veroorzaken wordt vermeden. Het gaat hier in het bijzonder om punitive damages en vormen van resultaatafhankelijke beloning in de rechtshulpverlening. Voor het geval zich ondanks dit preventieve beleid uitwassen voordoen heeft het kabinet geïnventariseerd welke middelen kunnen worden ingezet om deze tegen te gaan. Daarbij is te denken aan wettelijke inperkingen van aansprakelijkheden en wettelijke matiging van de hoogte van schadevergoedingen. De inzet van deze middelen is op dit moment niet aan de orde.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.