nieuws

Onbegrijpelijk

Archief

“Goed verhaal. Lekker kort.” Met die kreet worden consumenten momenteel gewezen op de financiële bijsluiter. Het document moet sinds 1 oktober op de website staan van verzekeraars en geldverstrekkers. Dat moet als een product complex is. De bijsluiter zelf is daarentegen “voor iedereen die kan lezen en cijfers kan herkennen”, zoals autoriteit Arthur Docters van Leeuwen het bij het televisieduo Pauw & Witteman simplificeerde.

Volgens Arthurs AFM zorgt de bijsluiter ervoor dat “je meteen kunt zien wat de kenmerken en risico’s van het product zijn”. In reclamefilmpjes wordt kijkers beloofd dat het vergelijken van producten voortaan heel goed mogelijk is. Het klinkt allemaal als een goed verhaal. Er komt in de praktijk echter weinig van terecht.
De ellende begint natuurlijk al met de zogeheten maatmens, een standaardklant zeg maar. “Het geven van informatie over een ander type klant dan de persoon die je voor je hebt én ook voor een ander bedrag dan die klant wil investeren, is feitelijk niet juist, misleidend en voor de consument onbegrijpelijk”, zei levensverzekeraar Arno Dolders (Legal & General) daarover. Dat behoeft weinig toevoeging.
Vervolgens gaat er in de bijsluiters zelf van alles mis. Om eens wat te noemen: de mate waarin provisie wordt betrokken in de kosten verschilt per verzekeraar aanzienlijk. Diverse kosten in het beleggingstraject (bijvoorbeeld ingehouden dividend) blijven buiten beeld. De verzekerde risico’s wijken van elkaar af en er zijn nog tal van andere elementen waarop maatschappijen en bijsluiters van elkaar verschillen.
Resultaat is dat de bijsluiters geen reëel beeld schetsen van de producten. Zo schijnen de kosten van een hypotheekproduct te kunnen variëren van _ 196 tot ruim _ 66.000! Wat ook kan, is dat de kosten voor een lijfrentepolis (inleg _ 5.000) over twintig jaar _ -279 bedragen. Dat wil zeggen: de polishouder krijgt _ 279 toe van zijn verzekeraar! Hier snapt niemand iets van en het onderling vergelijken van producten is op deze manier een heilloze exercitie.
De financiële bijsluiter kan mensen wellicht duidelijk maken dat aan beleggingsverzekeringen en hypotheken risico’s en kosten kleven. Veel meer effect moet er niet van worden verwacht. Toch zal menig aanbieder zich afvragen of consumenten überhaupt nog tot aanschaf van financiële producten overgaan. De grafiekjes in de bijsluiters, met de te verwachten rendementen, stemmen namelijk niet vrolijk.
Maar ach, misschien werkt de psyche van de financiële consument wel hetzelfde als die van de medische consument. Lees voor gebruik eerst de bijsluiter, is het devies bij medicijngebruik. De lijst bijwerkingen is vaak zo imposant, dat je twijfelt of je huisarts wel het beste met je voor heeft. Maar toch besluit je tot inname van het middel. Met verzekeringen en hypotheken zal het wel net zo gaan.
En anders is er altijd nog het FlexiGroeiPlan van VVAA. Dat levert volgens de bijsluiter van de Utrechtse artsenverzekeraar twintig jaar lang een rendement van 126,5% op. Van artsen mag worden verwacht dat ze redelijk kunnen lezen en cijfers kunnen herkennen. Het zal dus wel storm gaan lopen bij VVAA.
Henri Drost
hdrost@kluwer.nl

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.