nieuws

L&G rakelt solidariteitsdiscussie op met lager risicotarief voor

Archief

rijken

Legal & General (L&G), een maatschappij die zich in ons land profileert als levensverzekeraar voor hogere inkomensgroepen, gaat dat onderstrepen met een ‘elite-tarief’ in haar overlijdensrisicoverzekering. Zij rechtvaardigt een premiekorting van gemiddeld 30% aan de hand van eigen claims-statistiek en van (vooral Scandinavisch) onderzoek waaruit naar voren komt dat mensen in de hogere inkomensklassen gemiddeld langer leven. Een voorzienbare steen in de maatschappelijke vijver.
Adjunct-directeur Arthur de Haan stelde in zijn presentatie van het nieuwe tarief, dat bij L&G in Nederland in de sfeer van overlijdensrisicoverzekeringen het aantal claims in de afgelopen tien jaar slechts 39% bedroeg van hetgeen uit actuarieel oogpunt voorzien was. ‘In welke mate zou dat te maken kunnen hebben met het gegeven, dat L&G zich hier vanaf het begin in 1984 heeft gericht op de hogere inkomensgroepen?, zo had de maatschappij zich afgevraagd.
Om de algemene Nederlandse situatie te beoordelen werd aan TNO (Afdeling Verouderingsonderzoek) en aan actuarieel bureau William Mercer gevraagd onderzoek te verrichten. Tijdens de persconferentie, vorige week maandag in het Amstel Hotel in Amsterdam, was dan ook hoogleraar Knook van het TNO aanwezig om de nieuwe tariefgrondslag wetenschappelijk te onderbouwen.
Sociaal-economische klasse
Aan TNO en Mercer was gevraagd te rapporteren over “een eventuele negatieve correlatie tussen sociaal-economische klasse en sterftekans”.
Er werden door de onderzoekers diverse conclusies gecombineerd. Zo raadpleegde men Britse-, Amerikaanse- en Zweedse studies naar de relatie inkomen/opleiding versus sterftekans. Wat ons land betreft, zijn er analyses gemaakt van statistieken van dienstplichtigen en belastingplichtigen.
De betere levenskansen van de rijkeren zouden vooral te maken (moeten) hebben met de gemiddeld betere arbeidsomstandigheden, dito huisvesting, hygiëne en voeding, met gemiddeld minder stress en meer aandacht voor preventieve gezondheidszorg.
“Zijn de oorzaken voor ons interessant?”, wierp De Haan op, om direct te antwoorden: “Eigenlijk niet; wat telt, is het resultaat van al die mogelijke oorzaken”.
Dat de premie van het ‘rijken-tarief’ 20% tot 50% lager ligt dan bij de concurrentie, heeft niet uitsluitend te maken met de sociaal-economische status. Aanvullende actuariële aspecten zijn, dat iedereen wordt gekeurd en dat een hogere gemiddelde post tot extra kostenreductie leidt.
Namens het concern Legal & General was de Brit Andrew Palmer, voorzitter van de raad van commissarissen van het dochterbedrijf in Hilversum, in het Amstel Hotel aangeschoven. In een korte bijdrage concludeerde Palmer: “Onze filosofie is: een eerlijke prijs voor de doelgroep”.
Reacties
De grote vraag was uiteraard hoe de samenleving op het nieuwe tarief zou reageren. Sommige kranten zetten het nieuwe tarief op de voorpagina, bij andere werd er niet eens melding van gemaakt.
In de Tweede Kamer kwam Jan Marijnissen (Socialistische Partij) met schriftelijke vragen aan de regering (zie kaderartikel). Zowel de Consumentenbond, het Verbond van Verzekeraars als de Verzekeringskamer reageerden uitsluitend als erom gevraagd werd.
Waar Marijnissen het gezondheidsonderscheid als vast gegeven hanteerde, opperde de woordvoerster van de Consumentenbond: “Het is veel te generaliserend om te stellen dat de rijken gezonder zijn”.
Het Verbond van Verzekeraars stelde de ‘commerciële vrijheid’ van L&G voorop, maar wees nadrukkelijk op de politiek-maatschappelijke link met de thema’s solidariteit en verzekerbaarheid. Het omstreden tarief zal bij het Verbond in elk geval onderwerp van gesprek zijn in het Platform Parculiere Markt (Sector Leven).
De Verzekeringskamer kon zich nadien geheel vinden in de reactie van het Verbond. “Wij vinden dit niet echt een gezonde ontwikkeling”, aldus de woordvoerder.
Televisiedebat
Op de televisie werd afgelopen zaterdagavond op Nederland 3 in Het Lagerhuis (Vara) een kwartier lang gediscussieerd over de stap van L&G. De voorstanders noemden het volslagen begrijpelijk (bij een hoger risico hoort een hogere premie, bij een lager risico een lagere premie, en: “Statistici zijn hartstikke niet-discriminerend”). De tegenstanders vonden het ronduit a-sociaal.
Drempels
De lagere premies gelden overigens niet voor iedereen. Om voor het aparte tarief in aanmerking te komen, moet de verzekerde op het moment van sluiten een jaarinkomen hebben van minimaal f 100.000 of een onbelast vermogen van een half miljoen gulden. Het verzekerde bedrag dient minimaal f 500.000 te bedragen.
Clausule
Net als bij het niet-rokentarief wordt ook bij het ‘rijken-tarief’ door critici opgemerkt, dat het louter om een momentopname gaat en dat de situatie al kort na het sluiten van de polis kan veranderen. Om misbruik in zekere mate te ontmoedigen, kent de polis de volgende clausule: “Bij overlijden in de eerste vijf jaar van de looptijd van deze verzekering strekt een kopie van de belastingaangifte of een anderszins ten genoege van Legal & General bepaalde vaststelling waarin het inkomen of vermogen in dat jaar blijkt, als bewijs. Bij het ontbreken van een dergelijk bewijs zal de uitkering worden verminderd met 30%”.
Legal & General heeft becijferd, dat de doelgroep voor het nieuwe tarief 1,2 miljoen mensen groot is: meer dan 700.000 mensen hebben een inkomen dat hoger ligt dan een ton en ruim 500.000 mensen hebben een vermogen van meer dan een half miljoen. De maatschappij meent voorts, dat het intermediair eigenlijk niet om het tarief heen kan. Voor een niet-roker met een hoog inkomen ligt de risicopremie bij tal van maatschappijen die op deze punten geen onderscheid maken, onverdedigbaar hoger, meent L&G.
Arthur de Haan: “Oorzaken zijn voor ons niet eens zo interessant, het is de uitkomst die telt.”
Marijnissen (SP): regering moet ingrijpen.
De voorzitter van de Tweede-Kamerfractie van de Socialistische Partij (SP), Jan Marijnissen, wil dat de regering ingrijpt om te voorkomen dat de gezondheidsverschillen tussen arme en rijke mensen leiden tot verschillen in premies voor bijvoorbeeld een levensverzekering. Hij heeft daarover schriftelijke vragen aan de regering gesteld. Uit vele onderzoeken is volgens hem inderdaad onomstotelijk komen vast te staan dat arme mensen minder lang leven dan rijke mensen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat verzekeraars hier gebruik van maken. Deze baseren de premies op risico-inschatting. Marijnissen: “Het is wel beschamend. De kennis over deze sociaal-economische gezondheidsverschillen is er al tientallen jaren. Ook de belangrijkste oorzaken zijn bekend, namelijk de verschillen in woon-, werk- en leefomstandigheden.”
Het was volgens hem te verwachten dat op zeker moment de verzekeraars gebruik zouden gaan maken van die kennis. Marijnissen: “Indien deze ontwikkeling doorzet, zal dat ertoe leiden dat het voor mensen met minder geld steeds moeilijker wordt zich te verzekeren. Deze ontwikkeling is voor mensen met een chronische ziekte overigens al lang een feit. Dit verdraagt zich niet met het uitgangspunt van de solidariteit, dat immers zegt dat de gevolgen van de risico’s zoveel mogelijk eerlijk en in gelijke mate over alle mensen moet worden verdeeld. Het wordt de hoogste tijd dat de overheid ingrijpt om te verhinderen dat de solidariteit op deze wijze wordt uitgehold.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.