nieuws

Goede jaarcijfers krijgen verzekeraars niet vrolijk

Archief

Goede jaarcijfers krijgen verzekeraars niet vrolijk

Ondanks een stevige omzetstijging en substantiële resultaatverbetering in 2003 zijn verzekeraars somber gestemd over hun bedrijfstak. Dat bleek eind vorige maand bij de presentatie van de jaarcijfers bij het Verbond van Verzekeraars.
Volgens het Centrum voor Verzekeringsstatistiek (CVS) is de premieomzet vorig jaar in alle markten gestegen: Leven +5% tot e 25,1 mld, Schade +7% tot e 11,1 mld en Zorg +8% tot e 10,5 mld. Voorts verbeterden de resultaten over een brede linie: bij Leven naar 7,6% (3,3%) van de verdiende premie, bij Zorg tot 5,8% (5%) en bij Schade tot 3,9% (0%). Vrijwel alle schadebranches droegen bij aan de resultaatverbetering: alleen Aansprakelijkheid, Brand (bedrijven) en Pleziervaartuigen waren een uitzondering.
CVS-voorzitter Roel Wijmenga benadrukte desondanks vooral de slechte onderliggende ontwikkelingen: een nauwelijks rendabele levenproductie bestaand uit vooral ‘rondgepompt’ geld, betere maar nog altijd magere schaderesultaten goeddeels vanwege fraaie weersomstandigheden, toenemende herverzekeringskosten en extreem hoge reserveringen in Aansprakelijkheid. En of dat nog niet genoeg is: 2003 ziet er vooral goed uit, omdat 2002 “een buitengewoon slecht jaar” was.
Levensverzekeringen
“Nee, ik ben niet somber”, zei Wijmenga nog. Maar zijn verhaal over de levensverzekeraars was toch echt niet erg vrolijk. “De verbetering van het resultaat wordt verklaard door de enorme aandelendip van 2002. Het resultaat is vooral afkomstig uit vijftien tot achttien jaar oude portefeuilles. De nieuwe productie is echter onvoldoende of zelfs niet winstgevend.” Met beeldspraak maakte Wijmenga het gevoel duidelijk. “Wij zitten in een bak met lekker warm water dat langzaam wegstroomt. En het verse water dat erin stroomt is koud.”
Dat de omzet van de levensverzekeraars ondanks de magere fiscale tijden vorig jaar toch met 5% is gestegen tot ruim e 25 mld, stemde de CVS-voorzitter annex Interpolis-directeur evenmin tevreden. Wijmenga: “Je ziet in het collectieve bedrijf zelfs een plus van 13%, maar dat betreft in de meeste gevallen wisselingen van pensioenverzekeraars en dus koopsommen die van maatschappij A verhuizen naar maatschappij B. In de individuele levenproductie, die ongewijzigd is gebleven, zie je iets vergelijkbaars. De koopsommen zorgen voor driekwart van alle nieuwe premies en ik denk dat zeker 80% daarvan afkomstig is van expirerend kapitaal. Het is dus een kwestie van rondpompen van geld.”
Zo mogelijk nog meer zorgen uitte Wijmenga over de markt voor aanvullende pensioenverzekeringen. “De omvang van de productie is met e 536 mln al niet zo groot en die markt is vorig jaar nog met 5% gedaald ook. Er is te weinig pensioenbewustzijn.” Het lopende jaar biedt niet veel houvast. “In het eerste kwartaal daalde de productie van uitgestelde pensioenpolissen met liefst 25%.”
Zorgverzekeringen
Een lichtpunt vormen de inkomensverzekeringen (onder meer WAO-gat en ziekteverzuim), waar de schadelast is verminderd dankzij een lage introom van nieuwe arbeidsongeschikten en een beperkter ziekteverzuim. “De inspanningen van verzekeraars – en ook arbodiensten en werkgevers – lijken hun vruchten af te werpen”, constateert Wijmenga tevreden.
Wolkenloos is ook hier de hemel niet. Het lage ziekteverzuim is volgens Wijmenga een conjunctureel verschijnsel: als het economisch minder gaat en de werkloosheid stijgt, verzuimen mensen minder snel. En de branche Ziektekosten is voor het vijfde achtereenvolgende jaar verliesgevend. Hoopvol zijn de gegevens dat het resultaat na 2001 een stijgende lijn vertoond en dat vorig jaar het premie-inkomen voor het eerst in vijf jaar harder steeg dan de schadelast.
Aansprakelijkheid
In het schadebedrijf verbeterden de resultaten van vrijwel alle branches. In het financiële jaarverslag nuanceert het Verbond van Verzekeraars het totale resultaat van 3,9%. “De netto combined ratio ligt op 101, dus zonder beleggingsopbrengsten boekt de schadebranche een negatief resultaat.” Wijmenga voegde daar nog enkele kanttekeningen aan toe. “De herverzekeringspremies zijn verder gestegen, maar verzekeraars hebben meer eigen risico genomen, waardoor de af te dragen premies aan herverzekeraars daalden. Omdat grote schades uitbleven, bijvoorbeeld schades door zware stormen, pakte dat per saldo goed uit.”
Grote zorg bestaat er bij verzekeraars over aansprakelijkheidsclaims voor beroepsziekten, zoals mesothelioom (als gevolg van asbest) en RSI. “Dit is een linke business geworden voor verzekeraars”, stelde Verbond-directeur Eric Fischer. “Wij willen af van een open dekking in aansprakelijkheidspolissen. Met andere woorden, we willen de te verzekeren beroepsziekten benoemen, opdat verzekeraars de risico’s kunnen calculeren.” Volgens het CVS hebben verzekeraars hun toevoegingen aan de reserves vorig jaar met 50% verhoogd.
Een ander zorgenkind vormen de bedrijfsmatige brandpolissen. Enkele grote branden leverden vorig jaar e 637 mln aan schade op, zo’n 35% van het premie-inkomen. Wijmenga noemt drie oorzaken: “Op nieuwe bedrijfsterreinen is vaak onvoldoende bluswater aanwezig, de brandweer kiest vaker voor het gecontroleerd laten uitbranden van een object en bedrijven concentreren zich steeds meer op bepaalde plekken waardoor de risico’s op overslaan van branden groter worden.”
Motorrijtuigen
Tussen al dat gesomber stipte Wijmenga nog een lichtpunt aan: de resultaten op de casosdekking van autoverzekeringen door de sterk afgenomen autodiefstal. “Het aantal diefstallen van motorrijtuigen is met 17% gedaald. En nog een extra mededeling richting het boevengilde: inmiddels wordt 40% van de gestolen auto’s teruggevonden. Een goed voorbeeld van waar publiek-private samenwerking toe kan leiden.” Volgens de Stichting Aanpak Voertuigcriminaliteit heeft de diefstaldaling de schadelast met zo’n e 15 mln tot e 20 mln gedrukt.
De cascoresultaat Motorrijtuigen steeg tot 7,0% (1,1%), waar de WA-portefeuille bleef steken op 2,6% (3,8%). Bij vrachtwagens zijn deze resultaten aanzienlijk extremer. Daar is het resultaat op de cascodekking 23,1%, na vier jaar lang tussen de 11% en 15% te hebben geschommeld. De WA-dekking is bij vrachtauto’s echter al vijf jaar zwaar negatief. Het jaar 2003 vormde daarop, met -24,4%, geen uitzondering.
In de branche Transport (premieomzet +5% tot zo’n e 600 mln) sprong het kleine onderdeel Pleziervaartuigen (premieomzet e 50 mln) in het oog. Mede door een grote brand in Medemblik, waar tachtig boten in rook opgingen (schade bijna e 25 mln), zakte het resultaat naar -18% (-5%). De branche Rechtsbijstand leverde zo’n e 375 mln premie op. De groei (+13%) komt uit nieuwe polissen. Het resultaat steeg naar 4% (0%). Het resultaat op reisverzekeringen steeg met twee procentpunten tot 10%. Verzekeringsmarkt 2003 2002 2001 2000 1999 Leven premieomzet 25,1 24,0 25,8 23,8 21,2 wv. Individueel 15,8 15,8 17,0 16,7 14,4 Collectief 9,3 8,2 8,8 7,1 6,8 resultaat 7,6 3,3 7,4 8,6 7,8 Schade premieomzet 11,1 10,4 9,6 9,0 8,3 wv. Motorrijtuigen 4,5 4,2 4,0 3,8 3,5 Brand 3,4 3,1 2,8 2,6 2,5 Transport 0,6 0,6 0,6 0,5 0,5 Aansprakelijkheid 0,8 0,7 0,6 0,6 0,6 Reis 0,4 0,4 0,3 0,3 0,2 Rechtsbijstand 0,4 0,3 0,3 0,3 0,2 Overig 1,1 1,2 1,0 0,9 0,8 resultaat 3,9 0,1 1,1 -0,1 1,3 wv. Motorrijtuigen 3,2 -0,1 -0,4 -0,8 -1,6 Brand 5,5 -1,4 2,8 0,1 5,2 Transport 6,8 4,5 2,8 -0,7 4,1 Overig 1,7 1,9 1,7 2,1 1,3 Zorg premieomzet 10,5 9,7 8,5 7,9 7,2 wv. Ziektekosten 6,4 5,7 4,9 4,4 resultaat 5,8 5,4 2,4 -0,7 -0,1 wv. Ziektekosten -0,8 -2,1 -3,8 -2,4 -2,6
betreffen technische resultaten, na rente, uitgedrukt in een percentage van de brutopremie. Alleen in het resultaat Leven is herverzekering niet verwerkt.
Solvabiliteit
Volgens voorlopige cijfers van de Pensioen- en Verzekeringskamer is vorig jaar de solvabiliteit van alle levens- en schadeverzekeraars met zo’n 10% versterkt, na drie jaar achtereen te zijn gedaald. Eind vorig jaar bedroeg de solvabiliteitsmarge van levensverzekeraars 259% (was 231%) en de marge van schademaatschappijen 297% (267%). In 1999 schommelde dit percentage nog rond de 450.
De toezichthouder meldt verder dat de levensverzekeraars samen zo’n e 2,8 mld winst hebben gemaakt in 2003, tegen ‘slechts’ e 240 mln een jaar eerder. De schadeverzekeraars krikten hun nettoresultaat op van e 0,2 mld naar e 1,1 mld.
Werkgelegenheid
De werkgelegenheid in de verzekeringsbedrijfstak is vorig jaar gedaald met 2% van ruim 50.000 naar iets meer dan 49.000 mensen. Het is de eerste keer in tien jaar tijd dat het aantal medewerkers bij verzekeraars is afgenomen. “Het jaar 2002 was buitengewoon slecht, waarop in 2003 door verzekeraars de broekriem is aangehaald”, verklaart Roel Wijmenga, voorzitter van het Centrum voor Verzekeringsstatistiek. Mede door de strakke kostenbeheersing verbeterden de verzekeraars vorig jaar hun resultaat tot 6,3% (3,2%) van de bruto verdiende premie.
Eric Fischer, directeur van het Verbond van Verzekeraars, vindt aansprakelijkheidsverzekeringen “linke business”.
Roel Wijmenga: “Verzekeraars hebben de broekriem aangehaald”.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.