nieuws

Deltaplan Fraude rekent af met gedoogcultuur

Archief

Deltaplan Fraude rekent af met gedoogcultuur

De Verbondscommissie Preventie en Criminaliteitsbeheersing (VPC) heeft gisteren het Deltaplan Aanpak Fraude gepresenteerd aan de top van de Nederlandse schadeverzekeraars. De adviezen in dit plan berusten op twee pijlers: de bedrijfsleiding moet fraudebestrijding gaan zien als een businesscase om de schadelast te verkleinen en daarnaast moet men zijn maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen: het gedogen van fraude is niet langer acceptabel.
Univé-bestuursvoorzitter Edwin Velzel is voorzitter van de Verbondscommissie die het Deltaplan heeft opgesteld. Hij constateert dat fraudebestrijding tot nu toe onvoldoende op de agenda heeft gestaan bij verzekeraars. En soms gaat die wat onverschillige houding zelfs nog een stapje verder. “Mij bereiken soms reacties van verzekeraars in de trant van: ‘Als er nou 10% fraude in zit, dan verhogen we toch gewoon allemaal de premie met 10%? Waar maken we ons dan druk over?’ Ik merk dat er een soort gedoogcultuur ingeslopen is bij een aantal verzekeraars en dat is een van de redenen dat er te weinig aan fraudebeheersing gedaan is.”
Maar ook het feit dat altijd over globale bedragen werd gesproken als het over fraude ging, heeft volgens Velzel een rol gespeeld. “Het was gewoon nattevingerwerk. En daarmee was er ook niet echt een prikkel voor verzekeraars om er wat mee te doen. Wat wij nu gedaan hebben als Verbondscommissie, is binnen de sector Schade de fraudeomvang voor een aantal branches een slag dieper laten onderzoeken, om tot betere inschattingen te komen.”
Rekensom
De resultaten van dit onderzoek zijn vorig jaar gepubliceerd en liegen er niet om: de fraudeomvang in de particuliere markt zou _ 633 mln bedragen, waarvan meer dan de helft, zo’n _ 400 mln, op het conto van Motorrijtuigenverzekeringen komt. De geraamde fraudeomvang in de zakelijke markt komt volgens het onderzoek uit op _ 305 mln. Hier blijken Brand en Motorrijtuigen het meest fraudegevoelig.
“Als je als motorrijtuigverzekeraar weet hoe groot je marktaandeel is, dan kun je op basis van deze onderzoeksresultaten nu uitrekenen hoe groot je fraudeprobleem is. En dan kun je ook een tweede rekensom maken: als er bij mij bijvoorbeeld voor _ 20 mln wordt gefraudeerd en ik daar tien man op aan het werk zet, dan kost mij dat op jaarbasis vijf ton, maar het levert waarschijnlijk veel meer op”, aldus Velzel. Daarom wordt het Deltaplan gepresenteerd als een businesscase. “De top van de verzekeraars zal fraudebestrijding dan gewoon als een investeringsoptie gaan zien. Een relatief geringe investering in fraudebestrijding levert hun een aanzienlijk groter bedrag op.”
Pakkans
Doel van het Deltaplan is om in 2008 een vertienvoudiging van de pakkans voor fraudeurs te bewerkstelligen. Volgens Velzel kan dat doel worden bereikt met bestaande middelen, voldoende aandacht voor het probleem en een goede organisatorische inrichting van de processen. Ingewikkelde informatiesystemen zijn daarbij volgens hem niet nodig. Wél zouden concrete fraudedoelstellingen vastgelegd moeten worden en zijn de bevoegdheden van de fraudecoördinatoren en hun positie voor verbetering vatbaar. “Wij constateren dat fraudecoördinatoren onvoldoende zeggenschap hebben, onvoldoende zichtbaar zijn en onvoldoende serieus worden genomen”, aldus Velzel.
Maar ook de capaciteit op een fraudeafdeling is van belang. “Is dat anderhalve man en een paardenkop in een groot concern of is dat gewoon een stevige afdeling met voldoende capaciteit? Geeft het management er voldoende aandacht aan? Staat fraudebestrijding periodiek in de lijnrapportages die ook bij de directie en de raad van bestuur komen? Ik kan u vertellen dat dat in veel bedrijven niet het geval is. Met hele simpele organisatorische aanpassingen -meer capaciteit erop zetten, je organisatie erop inrichten, verbetering van je management- en je rapportagestructuur – kunnen we die vertienvoudiging van de pakkans in 2008 gewoon bereiken. Dat is mijn overtuiging.”
Pappenheimers
Ook experts en tussenpersonen kunnen een belangrijke rol spelen bij de bestrijding van verzekeringsfraude volgens Velzel. “Fraude is vaak een kwestie van zachte signalen oppakken. De schade zelf zien en daar een gevoel bij krijgen. Zit het nou goed of zit het niet goed. En dat ligt natuurlijk bij het intermediair die dicht bij de verzekerde zit, maar ook zeker bij de schade-expert. Dan moet je ook nadenken over de relatie tussen expert en verzekeraar: reken ik je nou alleen af op het aantal expertises per uur of reken ik je ook af op de bijdrage die je levert aan mijn fraudebeheersing? De tussenpersoon zit in dit soort kwesties zomogelijk in een nog lastiger parket. Hij kent zijn pappenheimers en hij kan veel beter dan die verzekeraar in dat grote kantoor centraal in het land, aanvoelen: hier klopt iets niet. Ga ik dat nou uitzoeken of knijp ik een oogje dicht? Je zou een constructie moeten bedenken dat een tussenpersoon ergens met zijn vermoedens heen kan, zonder dat hij direct geschaad wordt in zijn klantrelatie. Meld Misdaad Anoniem zou je bijna zeggen. Uiteindelijk moeten verzekeraars en tussenpersonen gewoon geen zaken willen doen met een fraudeur. Ik denk dat dit best nog eens een onderwerp kan zijn om te bespreken met de brancheorganisaties. Ik heb daar eigenlijk nog nooit zo over gesproken met ze.”
Vrijblijvendheid
Op 15 maart zal het Deltaplan worden gepresenteerd aan de mensen die er bij de bedrijven echt mee aan de slag moeten gaan. Begin volgend jaar wordt bekeken of iedereen op schema ligt en de doelstelling voor 2008 wordt gehaald. “De vrijblijvendheid moet eraf. Dus we gaan ook zeker eens een kijkje achter de schermen nemen: hebben jullie nou ook echt die fraudecoördinatoren goed gepositioneerd? Heb je er echt voldoende capaciteit op ingezet? Is het verankerd in je lijnmanagement? Is het verankerd in je managementrapportages? Daar gaan we gewoon goed naar kijken. Verzekeraars erop afrekenen is wellicht een wat zwaar woord. Maar we hebben wel met elkaar een fraudeprotocol ondertekend in het Verbond. En daar mogen we mensen op aanspreken. Ik vertrouw erop dat als we dat gewoon doen en als we mensen ook duidelijk maken hoe ze het doen ten opzichte van de collega’s, dat er dan wél wat verandert.”
Premies
Op de vraag of de lagere schadelast in de toekomst ook een gunstig effect heeft op de hoogte van de premies, houdt Velzel zich diplomatiek op de vlakte: “Als een aantal verzekeraars dit serieus oppakt en daarmee percentages gaat besparen in de schadelast, dan krijgen die de ruimte om de concurrentie met hun collega’s scherper aan te zetten. Dus ik verwacht dat er dan ook ruimte is om de premies laag te houden en waar mogelijk hier en daar te verlagen.”
kader
Fraudemeldingen toegenomen
Het doet Edwin Velzel genoegen te constateren dat het fraudebewustzijn bij de Nederlandse verzekeraars toeneemt. Dat blijkt onder andere uit het feit dat in 2005 het aantal fraudemeldingen fors is gestegen ten opzichte van de twee voorgaande jaren.
Vorig jaar werden 3377 gevallen van fraude gemeld bij het Fraudeloket van het Verbond van Verzekeraars. Dat is 58% meer dan in 2004, toen er 2.130 meldingen binnenkwamen. In 2003 werden 1.466 fraudemeldingen geregistreerd. De meeste meldingen (33,3 %) waren afkomstig uit de branche Motorrijtuigen. Dit aantal verdubbelde ruimschoots van 509 in 2004 tot 1.124 in 2005.
Ook de meeste overige branches vertoonden een stijging. De reisbranche was de enige sector waar sprake was van een daling van het aantal meldingen.
Het Fraudeloket speelt meldingen door naar justitie. Het Openbaar Ministerie kan zo nodig tot vervolging overgaan. In 2005 was dat slechts bij een kleine zestig meldingen (minder dan 2% van het totaal aantal meldingen) het geval. Redenen om niet tot vervolging over te gaan, zijn bijvoorbeeld dat er geen aangifte is gedaan door de betrokken verzekeraar, dat er voor civiele afhandeling is gekozen of dat er geen fraude kon worden geconstateerd.
de schermen nemen.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.