nieuws

Continuïteit van de volmachtmarkt

Archief

door Arthur Goes

De continuïteit van een product, een bedrijf of een volledig marktsegment is uiteindelijk alleen maar afhankelijk van de (te verwachten) winst. Indien de winstgevendheid onvoldoende is, worden maatregelen getroffen om de winstgevendheid te verbeteren. Heeft het management geen of onvoldoende vertrouwen in de mogelijkheden om de winstgevendheid op een aanvaardbaar niveau te brengen, dan staat veelal direct de continuïteit ter discussie.
De winstgevendheid van de volmachtmarkt is de laatste jaren onvoldoende. Gevolmachtigden hebben in deze periode niet of nauwelijks bijgedragen aan de winst van schadeverzekeraars. Uit onderzoek (een statistiek voor volmachten vanuit verzekeraarsoptiek) blijkt zelfs dat het schadepercentage én het kostenpercentage binnen het segment ‘Gevolmachtigden’ negatief afwijkt van het marktgemiddelde. Een aantal verzekeraars heeft maatregelen getroffen om de winstgevendheid te verbeteren. Bij sommige kleine én grote volmachtverzekeraars staat zelfs de continuïteit van de volmachtportefeuille ter discussie.
Hoewel het aantal gevolmachtigden in Nederland vrij constant is (circa 400), is hun marktaandeel de laatste jaren sterk gestegen: van 12% in 1997 tot meer dan 25% in 2002. Hun totale premievolume binnen het marktsegment bedraagt inmiddels circa _ 1,25 tot _ 1,5 miljard. Het is de vraag in hoeverre het toetsingskader van verzekeraars rekening houdt met de dynamiek, de karakteristieken en vooral de sterke groei van het marktsegment ‘Gevolmachtigden’.
Het toetsingskader van verzekeraars
De financiële performance van de portefeuille wordt beoordeeld op basis van de ontwikkeling van het premie-inkomen en de ‘Operating ratio’. De Operating ratio geeft ons een beeld van de winstgevendheid van de portefeuille vóór toerekening van intrestbaten. Deze Operating ratio komt tot stand door de uitgaven van een verzekeraar uit te drukken in een percentage van de ‘Netto verdiende premie’. Indien de Operating ratio kleiner is dan 100% is er sprake van een positief technisch resultaat (winst), bij een Operating ratio groter dan 100% is de portefeuille verlieslatend.
Berekening winstgevendheid
We kunnen ons afvragen of alle volmachtverzekeraars wel een juist beeld hebben van de realiteit. Is de winstgevendheid van de volmachtmarkt echt onvoldoende? En wat zijn daarbinnen de gevolgen van een toegepast generiek volmachtbeleid door verzekeraars?
Mijn mening is dat niet alle verzekeraars een juist beeld hebben van de realiteit, omdat zij bij de toepassing van het toetsingskader niet of onvoldoende rekening houden met de karakteristieken en vooral de sterke groei van het marktsegment ‘Gevolmachtigden’. Want er moet onder meer rekening worden gehouden met: Inkomsten Uitgaven Betaalde schaden + Bruto geboekte premie mutaties in de (Premie betaald door verzekeringnemer schadereserves Bruto verdiende premie Provisie en (Verdiende premie over de periode dat tekencommissie de verzekeraar risico heeft gelopen) Netto verdiende premie (Bruto verdiende premie minus de door Kosten van de verzekeraar de verzekeraar betaalde herverzekeringspremie) 1. Als gevolg van de premiereserveringsmethodiek van volmachtverzekeraars (van bruto geboekt naar netto verdiend) wordt de verdiende premie bij een groeiende omzet boekhoudkundig structureel onderschat. Dit heeft een direct effect op àlle elementen van de Operating ratio. 2. De kostentoerekening bij verzekeraars vindt veelal plaats op basis van het totale premie-inkomen. Vrijwel geen enkele verzekeraar kent een volmachtorganisatie onder integraal management. Capaciteit wordt ingekocht bij andere onderdelen van de organisatie. Door kostentoerekening op basis van het premie-inkomen wordt de volmachtportefeuille vervolgens onevenredig zwaar belast. Het kostenniveau bij de dominerende volmachtverzekeraars fluctueert hierdoor tussen de 7,5% en 20% (!) van de Netto verdiende premie.
De premiereserveringsmethodiek
Het belangrijkste ‘groei-effect’ komt voort uit de wijze waarop verzekeraars de geboekte premie herleiden tot de daadwerkelijk verdiende premie. Volmachtverzekeraars beschikken niet over voldoende portefeuillegegevens (betalingstermijnen, prolongatiemaanden e.d.) van de gevolmachtigden om de verdiende premie exact te berekenen.
Volmachtverzekeraars ontvangen één keer per kwartaal een financieel overzicht waarin, conform NVGA-richtlijnen, de geboekte premie van prolongaties en mutaties wordt getotaliseerd per subbranche. Op generieke wijze wordt deze opgave van de geboekte premie door de verzekeraar herleid tot de verdiende premie. De verzekeraar heeft daarbij de keuze uit een aantal methodieken, zoals bijvoorbeeld de in de volmachtmarkt gangbare 1/8-methodiek, waarbij per maand 1/8 van de geboekte premie als verdiende premie wordt beschouwd.
In onderstaand vereenvoudigd rekenvoorbeeld voor een startende gevolmachtigde is aangegeven wat de gevolgen kunnen zijn voor de ‘Operating ratio’. Een feitelijk winstgevende portefeuille (Operating ratio van 100%) oogt zwaar verliesgevend (Operating ratio 100%)! In het rekenvoorbeeld is uitgegaan van een financieel kwartaaloverzicht voor de subbranche Motor WA. Het betreft een portefeuille van uitsluitend kwartaalbetalingen welke allemaal vervallen op de eerste dag van het betreffende kwartaal. Deze informatie is echter niet bij de verzekeraar bekend. >>>>>
Bij een stabiele volmachtportefeuille wordt het boekhoudkundige effect geneutraliseerd. Te veel gereserveerde ‘Niet verdiende premie’ valt na verloop van tijd vrij en compenseert vervolgens de gebreken van de methodiek. Bij een sterk groeiende portefeuille is deze compensatie echter gedeeltelijk en ontstaat een negatieve vertekening van de Operating ratio.
Gevolgen voor beleid van verzekeraars
Onvoldoende inzicht in de volmachtmarkt leidt tot algemene maatregelen waarbij de goeden onder de slechten zullen lijden. Indien de winstgevendheid van de volmachtportefeuille niet voldoende is, moet een volmachtverzekeraar zich verdiepen in de specifieke situatie per gevolmachtigde.
Een generiek beleid kan grote gevolgen hebben: 1. Indien een sterk gegroeide volmachtportefeuille verlieslatend lijkt, kan het management besluiten de portefeuille te saneren. Louter door boekhoudkundige effecten kan juist de Operating ratio op korte termijn positief vertekend worden bij een krimpende volmachtportefeuille. Het symptoom is bestreden, maar is het probleem ook opgelost? 2. Indien een sterk groeiende volmachtportefeuille verlieslatend lijkt, kan het management besluiten de schadelast te verlagen. Meestal wordt daarbij gekozen voor een beleidslijn die erop gericht is de kans op grote schaden te reduceren. Alle risico’s met een verzekerde som boven bijvoorbeeld de _ 2,5 miljoen moeten worden overgesloten omdat de portefeuille onvoldoende draagkracht zou hebben.
Systeemfouten
Bij onze maatschappij geldt als beleid dat wij ons altijd verdiepen in de specifieke situatie per gevolmachtigde. Ook bij ons heeft de winstgevendheid van de volmachtportefeuille de allerhoogste prioriteit. Structureel verlieslatende volmachtportefeuilles worden beëindigd. Indien de winstgevendheid onvoldoende is, analyseert een multidisciplinair accountteam de specifieke situatie en worden er, in samenspraak met de gevolmachtigde, effectieve maatregelen getroffen om de winstgevendheid te verbeteren.
Daarnaast zullen wij als vooraanstaande volmachtverzekeraar actie ondernemen, want het effect van de systeemfouten moet worden opgelost of worden geminimaliseerd. Minimalisatie is mogelijk door:
– over te stappen op maand- in plaats van kwartaalafrekening en/of- het verstrekken van meer portefeuillegegevens bij de afrekening door de gevolmachtigde.Oplossing van de systeemfouten is alleen mogelijk indien de systeemhuizen als Anva, CCS, ACT en andere de gevolmachtigden in de gelegenheid stellen financiële overzichten op te stellen op basis van de daadwerkelijk verdiende premie.
Tot besluit
Om tot een oordeel te kunnen komen met betrekking tot de winstgevendheid van een volmachtportefeuille dient de verzekeraar in mijn ogen met een aantal zaken rekening te houden zoals hiervoor besproken. Ondanks deze zaken is en blijft de kritische succesfactor dat gevolmachtigden moeten (gaan) beseffen dat de continuïteit uiteindelijk alleen maar afhankelijk is van de (te verwachten) winst van de volmachtportefeuille. En ik vraag me regelmatig af of dat besef overal voldoende is doorgedrongen?

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels

Reageren kan op twee manieren.

Meld uzelf als gebruiker aan, uw naam verschijnt dan automatisch bij de reacties.

Of vink de optie gast aan en reageer onder eigen naam of een schuilnaam. Inlog en wachtwoord zijn dan niet nodig. Het kan maximaal 1 minuut duren voordat uw reactie zichtbaar wordt.

Een e-mailadres wordt altijd gevraagd maar nooit getoond.